يا بدين معنى كه در هر باب دارد حكم خاص * از نماز و حجّ و استبراء گرفته تا قصاص
حكم آن همواره باقى و شئونش برقرار * پيروانش ارجمند و اعتبارش پايدار
قسمتى از همين خطبه در وصف پيغمبر اكرم ( ص )
( 5 ) بارى سبحان خداى عرش و فرش و انس و جان * آخرين پيغمبر خود را فرستاد اين جهان
آن زمانكه عهد فترت « 1 » بود و عصر اختلاف * ريشهء انديشهها بودند با هم بر خلاف
بر جهان آورد او را واپسين انبياء * وحى را با او بختم آورد روى اقتضاء
آن بزرگ عالم خلقت رسول پاكياد * جانفشانى كرد در ترويج راه اجتهاد
جنگهائى داشت با از حقّ دورى كردگان * مثل و مانند و شبيهى بر خدا آوردگان
امام عليه السلام ، در اين قسمت از دنيا پرستى و آخرت طلبى بحث مىكند انّما الدّنيا منتهى بصر الاعمى . . . جز اين نيست كه دنيا منتهى حدّ بينائى كور دل است
( 7 ) اين جهان پايان آمال است بهر كوردل * چون نمىگردد بدون حظّ و لذّت منفعل
كوردل را اين جهان پايان آمال است و بس * خوشتر آيد قند در حسّ چشائى بر مگس
او بجز ظاهر نبيند نفع و ضرّ و جذب و دفع * زين جهت غير از ظواهر مىنداند هيچ نفع
ليك ، بينا را روان و چشم هر دو روشن است * ( در مهالك بينش بينا برايش جوشن است )
او همى بيند كه بعد از انقضاى اين جهان * چشم خواهد باز كرد ، اندر سراى جاودان
( 8 ) زين جهت بينا نمايد اجتناب از اين جهان * تا مبادا كه بدان دل بسته باشد ناگهان
ليك اعمى دل ببندد از طريق اشتياق * وانگهى بيند كه از مهلك ندارد انطلاق « 2 »
( 9 ) مرد بينا خود همى داند كه دنيا پايدار * نيست هرگز همچنان بر هيچ قومى ماندگار
زين جهت در آن بدانائى تأمّل مىكند * رنج اخذ توشه را بر خود تحمّل مىكند
هامش
( 1 ) سستى
( 2 ) رهائى