تَلْوُونَ عَلى أَحَدٍ وَ الرَّسُولُ يَدْعُوكُمْ فِي أُخْراكُمْ »
« 1 » و تنها تو ( اى اميرالمؤمنين ! ) تو تنها با برق شمشيرت مشركان را از راست و چپ از پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم دور مىساختى ، تا آنكه خداوند كافران را با ترس و هراس از شما دو نفر بازگرداند و لشكر شكست خورده را به وسيلهء تو يارى كرد .
و روز جنگ حُنين به طورى كه قرآن گوياست :
« إِذْ أَعْجَبَتْكُمْ كَثْرَتُكُمْ فَلَمْ تُغْنِ عَنْكُمْ شَيْئاً وَ ضاقَتْ عَلَيْكُمُ الْأَرْضُ بِما رَحُبَتْ ثُمَّ وَلَّيْتُمْ مُدْبِرِينَ * ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ سَكِينَتَهُ عَلى رَسُولِهِ وَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ »
« 2 » در آيه مقصود از مؤمنان تو و ياران تو است ، و در آن حال عباس عموى تو در حالى كه سپاه رو به هزيمت و فرار مىگذاشت ، با صداى بلند ندا مىكرد : اى اصحاب سورهء بقره و اهل بيعت شجره ! با اينكه گروهى نداى عباس را اجابت كردند ، ولى تو ( يا على ) تنها كسى بودى كه رنج و زحمت جنگ را از سپاه اسلام برداشتى و بدون كمك آنها عهدهدار يارى دين شدى با اينكه لشكريان از پاداش جنگ و جهاد نااميد شدند و به جنگ پشت كردند ، با وجود اميد به وعدهء الهى به وسيلهء توبه ! اين است كه خداوند مىفرمايد :
« ثُمَّ يَتُوبُ اللَّهُ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ عَلى مَنْ يَشاءُ »
« 3 » . و تو در آن روز به درجه و مقام صبر و پايدارى نايل شدى و به اجر بزرگى رسيدى . و در روز جنگ خيبر كه خدا ضعف منافقين را بر
هامش
( 1 ) - آل عمران / 153 : به خاطر بياوريد هنگامى را كه به هر طرف پراكنده مىشديد و هيچگاه پشتسر نگاه نمىكرديد در حالى كه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم شما را صدا مىزد !
( 2 ) - توبه / 26 - 25 : در آن روز كه فزونى جمعيّت شما مايهء شگفتىتان بود ولى هيچ مشكلى را حلنكرد و زمين با تمام وسعتش بر شما تنگ شد سپس پشت به دشمن كرديد و فرار نموديد ، سپس خداوند آرامش و اطمينان را بر پيامبرش و مؤمنان فرستاد .
( 3 ) - توبه / 27 : سپس خداوند بعد از اين جريان توبهء هر كس را بخواهد ( شايسته بداند ) مىپذيرد .