نمىشود ، و تفاوتى بين ظالم و مظلوم و راستگو و دروغگو نخواهد بود !
سپس رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : اى بندهء خدا ! اما اين سخن تو كه گفتى :
« أَوْ تَأْتِيَ بِاللَّهِ وَ الْمَلائِكَةِ قَبِيلًا »
« 1 » يا خداوند و فرشتگان را در برابر ما رو در رو بياورى و ما آنها را ببينيم ! اين هم از چيزهايى است كه محال بودنش بر كسى پوشيده نيست چرا كه پروردگار ما مانند مخلوقات نيست كه بيايد و برود و تحرّك داشته باشد يا چيزى باشد كه تو او را بياورى ! پس تو چنين امر ناممكنى را درخواست كردهاى ! بلكه اين چيزى را كه تو خواستى از اوصاف بتهاى ضعيف و ناقص شما است كه نه مىشنوند و نه مىبينند و نه مىفهمند و نه شما و نه ديگرى را بىنياز مىسازند !
اى بندهء خدا ! آيا تو در طايف زمينهاى زراعتى و باغستانها و در مكه خانه و اراضى و كس و كار بر روى آنها ندارى ؟ گفت : چرا . فرمود : آيا به تمام امور آنها خود شخصاً نظارت دارى يا به وسيلهء نمايندگان ما بين تو و كاركنانت نظارت مىشود ؟ گفت : به وسيلهء نمايندگانم انجام مىگيرد .
فرمود : اگركاركنان و مزدوران و خدمتكارانت به نمايندگانت بگويند ، ما شما را در اين نمايندگى قبول نداريم مگر اينكه عبداللَّه بن ابىاميّه را بياورى تا ما او را ببينيم و از زبان او هر چه شما مىگوييد بشنويم ، آيا به نظر تو چنين چيزى از طرف آنها درست است ؟ و يا از نظر تو آنها چنين حقى را دارند ؟ گفت : نه فرمود : بنابراين به نمايندگان تو چه چيزى لازم است ؟ آيا آنها نبايد نشانهء درستى از طرف تو بياورند كه دليل بر راستگويى آنها باشد تا بر آنها لازم باشد كه حرف ايشان را باور كنند ؟
هامش
( 1 ) - اسراء / 92 .