اگر سبب غلظت صدا رطوبت است علاجش :
1 - داروهاى زداينده است كه در علاج قطع شدن صدا ذكر كرديم .
2 - داروهاى منقطع شدن صدا همگى در علاج غلظت صدا مفيدند .
3 - سوپ آرد باقلى كه با آرد گاودانه بياميزد ، در اينباره نفع رسان است .
4 - آرد گاودانه خودبهخود يكى از داروهاى علاج غلظت صداست .
5 - چيزهايى كه زدايندهء درجه اول هستند .
6 - رشته ، شير ، روغن حيوانى ، آب انگور منعقد شده ، ريشهء شيرينبيان ، رب شيرينبيان ، باقلى با عسل ، انجير پخته ، مرّ ، پياز دشتى و امثال آنها همگى در علاج غلظت صدا واردند .
اگر سبب غلظت صدا ، مادهء ريزش كردهء رطوبى از نزلههاست ، بايد بيمار خشخاش و رب خشخاش بخورد .
صداى زبر و ناصاف علاجش خاييدن كبابه ( فلنجه ) در دهان است .
آب انار شيرين جوشيده بر آتش كه روغن بنفشه را با آن قاطى كنند و قوام گيرد ، براى بردن غلظت صدا خوب دارويى است .
گفتارى دربارهء صاف نگهداشتن و خوش نمودن صدا .
در اينباره داروهايى هست كه عبارتند از : باقلى ، دانهء صنوبر ، مويز ، انجير ، صمغ عربى ، شنبليله ، بزر كتان ، خرما ، ريشهء شيرينبيان ، بادام و بهويژه بادام تلخ ، نيشكر ، سپستان ، داروى شربت عسل با شراب سيكى كه در آينده آن را شرح خواهيم داد .
داروهاى مزاج گرم : مرّ ، انگژده ، فلفل ، بارزد ، لبانه .
اگر ناصافى صدا نه از حرارت باشد نه از خشكى علاجش داروهاى زير است :
سقز درخت بنه ، پونه ، صمغ درخت كاج ، صمغ صنوبر ، سركهء پياز دشتى ، ريشهء جواشير .
داروهاى سرد در علاج ناصافى صدا عبارتند از :
تخم خيارچنبر خوردنى ، تخم كدو حلوايى ، نشاسته ، كتيرا ، صمغ عربى ، لعاب اسفرزه ، گلاب قند ( جلاب ) ، رب شيرينبيان .
زردهء تخممرغ و شير بهترين ماده هستند كه در تركيب داروها استعمال شوند .
فصل سوم صداى زبر و علاج آن
سبب زبر شدن صدا چندين احتمال دارد :
1 - سرما
2 - پيچش ماهيچههاى صداساز .