اسباب تحصيل جهت ايشان فراهم آوريم مثال معلَّم كه تعليم بدهد ، والسلام ؟ ج : خداى تعالى مىفرمايد : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنْفُسَكُمْ وأَهْلِيكُمْ ناراً » ( 1 ) يعنى : اى كسانى كه ايمان آورده ايد خود را و اهل و عيال خود را از آتش جهنم نگاه داريد ومراد از محافظت اهل و عيال از آتش آن است كه ايشان را آداب شريعت بياموزند و احكام الهيه را تعليم نمايند و بر هر كس از مكلَّفين از بابت امر به معروف و نهى از منكر كه اعظم احكام شريعت حضرت پيغمبر است لازم است كه ابتداء اهل و عيال خود را اگر نادان وجاهل باشند ترغيب وامر كنند به آموختن مسائل واجبات ومحرمات به قدر ضرورت وبناى تقليد در عبادات و راه تحصيل آنها را از براى آنها ميسّر كند به اين نحو كه يا خود بياموزد وايشان را تعليم كند يا معلمى براى ايشان تعيين نمايد يا نحو آن و بعد از آموختن سعى نمايد در به جا آوردن آنها وابتدا به موعظه و ارشاد ورفق ومدارا ايشان را بر تحصيل و به جا آوردن بدارد و اگر مسامحه كنند باز موعظه ونصيحت كند و اگر يقين نمود كه به رفق ومدارا اثر نمىكند به زبان ايشان را برنجاند و اگر فائده نكرد تهديد وتخويف نمايد و اگر فائده نبخشيد تنبيه جزئى كند ، مثل تنبيهى كه اطفال را در تعليم مىكنند . وامّا سياسات كه در امر به معروف و نهى از منكر رسيده مثل اين كه تارك الصلاة را در مرتبه ء چهارم بايد كشت يا تعزيرات شرعيه وحدود پس آنها وظيفه ء مجتهد جامع الشرايط است و تكليف ديگران نيست و اگر به موعظه ونصيحت وتهديد وتخويف فائده نكند وباز در امتثال واجبات واجتناب محرّمات كوتاهى كند مكرّر كنند نصيحت را وسعى كنند ووعده دهند إن شاء الله خدا هم اعانت مىكند . والله يعلم . ( 341 ) س 3 : چه مىفرماييد در خصوص مسأله غنا ؟ [ غناء ] چيست ؟ مرثيه ء
رسائل ومسائل ( فارسي ) — صفحة 223
مساهمون: ملا أحمد النراقي
ص٢٢٣
هامش
( 1 ) سوره ء تحريم ، آيه 6 .