نيز نبايد از امكان فساد ادارى و به وجود آمدن تخلّف از قانون و ناهنجارى در رفتار ، آسوده خاطر باشند . از اين رو ، تشكيلاتى كه ناظر بر رفتار كارگزاران ، و نگرانِ لغزشها ، تخلّفها و ناهنجارىهاى ادارى باشد ، ضرورى است . امام على عليه السلام ، تجسّس در احوال شخصى را در نظام حكومتى ، به شدّت ممنوع كرد ؛ « 1 » اما بر مراقبت از كارمندان نظام اسلامى و نظارت بر رفتار كارگزاران از طريق تشكيلاتى اطّلاعاتى ، تأكيد ورزيد ، تا اينكه مبادا كارگزاران ، در انجام دادن وظايفْ كوتاهى كنند و با تكيه بر قدرت و مسندى كه در اختيار دارند ، به حقوق مردم ، تجاوز روا دارند .
9 . پذيرش هديه ، هرگز !
امام على عليه السلام براى اينكه جلو رشوهخوارى را در نظام ادارى بگيرد و اين پديدهء پليد و فسادآفرين را از صحنهء اجتماع پاك كند ، گرفتن هديه را نيز ممنوع كرد .
10 . قاطعيت توأم با مدارا
رفتار على عليه السلام ، نمود والاى قاطعيت و مدارا بود . از ديدگاه او كارگزاران ، بايد در عين قاطعيت ، از مدارا و رفق برخوردار باشند . ايشان ، خشونتِ مطلق را آفت مديريت مىداند ، همان گونه كه نرمش بىحساب و سهلانگارى در حقگزارى در ادارهء امور مردم را زيانبار تلقّى مىكند .
دو . سياستهاى فرهنگى
سخن از ابعاد گستردهء سياستهاى فرهنگى ، در اين مجال نمىگنجد . اكنون و در حدّ درآمدى بر متون حديثى و تاريخى ، به اشارتهايى بسنده مىكنيم :
1 . توسعهء آموزش و پرورش
در نظام علوى ، توسعهء فرهنگى بر توسعهء اقتصادى ، تقدّم دارد ؛ افزون بر اين كه
هامش
( 1 ) . ر . ك : نهج البلاغة : نامهء 53 .