تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ٢٢ — صفحة 385

مساهمون:

ص٣٨٥

خدعه‌اى روشن است . ( أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ قُلْ إِنِ افْتَرَيْتُهُ ) ميگويند قرآن را بدروغ به خدا نسبت ميدهد ؟ اى محمّد به آنان بگو اگر من قرآن را بدروغ به خدا نسبت مىدهم و قرآن را به گمان شما خودم ساخته‌ام . ( فَلا تَمْلِكُونَ لِي مِنَ اللَّهِ شَيْئاً ) يعنى : اگر آن طور كه شما خيال ميكنيد من ساحر و مفترى هستم ، اگر خدا بخواهد بخاطر افترايى كه بر او بسته‌ام مرا عذاب كند شماها نميتوانيد عذاب الهى را از من دور كنيد . منظور آنست كه من چگونه بخاطر شماها به خدا افتراء مىبندم در حالى كه اگر به او افتراء بستم شما نخواهيد توانست عذاب او را از من دفع كنيد . ( هُوَ أَعْلَمُ بِما تُفِيضُونَ فِيهِ ) يعنى خداوند داناتر است نسبت به آنچه كه دربارهء قرآن مىگوييد ، و دروغهايى كه در آن غور ميكنيد و مىگوييد كه قرآن سحر است . ( كَفى بِهِ شَهِيداً بَيْنِي وَ بَيْنَكُمْ ) خداوند شاهد است بين من و شما كه قرآن از سوى او آمده است . ( وَ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ ) يعنى : خداوند بخشنده و مهربان است و لذا است كه عذاب شما را بتأخير مىاندازد . زجاج گويد : اين قسمت دلالت دارد بر اينكه پيامبر خدا ( ص ) آنان را دعوت بتوبه ميفرموده است ، يعنى هر كس كه يكى از گناهان كبيره را مرتكب شود مانند اينكه شما مرتكب شديد كه به خدا و من افتراء بسته‌ايد و سپس توبه كند خداوند نسبت به او بخشنده و مهربان است . ( قُلْ ما كُنْتُ بِدْعاً مِنَ الرُّسُلِ ) بقول ابن عبّاس و مجاهد و قتاده - يعنى : اى محمّد ! تو اوّلين پيامبرى نيستى كه مبعوث برسالت شده است