كُلُوا وَ اشْرَبُوا
؛ محلا حال از ضمير متّقين در آيهء بعد است .
إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي ظِلالٍ وَ عُيُونٍ
؛ يعنى اين سخن [ كلوا و اشربوا ، بخوريد و بياشاميد ] به آنان گفته مىشود .
كُلُوا وَ تَمَتَّعُوا
؛ حال از « مكذّبين » است يعنى در همان حالى كه به آنها گفته مىشود بخوريد و بياشاميد « ويل » برايشان ثابت است ، يعنى شما در زنده بودنتان سزاوارتر بوديد كه به خوردن و نوشيدن فرا خوانده شويد و ممكن است « كلوا » جملهء مستأنفه و خطاب به مكذّبان در دنيا باشد .
[ شأن نزول ]
وَ إِذا قِيلَ لَهُمُ ارْكَعُوا
؛ هر گاه به آنان گفته شود نماز بخوانيد نماز نمىخوانند .
بعضى گفتهاند : اين آيه دربارهء قبيلهء ثقيف نازل شده آن گاه كه پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله به نماز امرشان كرد پس گفتند : قامت دو تا نمىكنيم چرا كه اين كار بر ما سبك و زشت مىآيد . پس پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : در دينى كه ركوع و سجود نباشد خيرى نيست .
فَبِأَيِّ حَدِيثٍ بَعْدَهُ يُؤْمِنُونَ
؛ بعد از قرآن به چه سخنى ايمان مىآوريد در حالى كه قرآن آيتى ، بينش بخش و معجزهاى آشكار و دليلى روشن است .
خداوند در اين سوره آيهء :
وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ
را ده بار تكرار فرموده و هر يك را به داستانى مربوط ساخته كه مخالف نظاير خود مىباشد و در پى هر يك از آن آيات ، ويل را براى تكذيب كنندهء آنچه در ضمن آيه است اثبات فرموده است .