عسكرى - عليه السّلام - رخ نداده است بلكه ريشه در زمان امامت پدرش امام هادى - عليه السّلام - دارد و از آن هنگام روابط ميان امام و گروهى از ياران تيره شده است ، اما اينكه علت اين امر چيست منابع تاريخى چيزى نمىگويند و به نظر ما بايد اسباب آن را در موارد زير يافت :
الف : نفوذ دجّال صفتان ، خرابكاران و آزمندان در ميان صفوف شيعيان ، منجر به فساد عقيدهء گروهى شد و پيامد آن تشكيك دربارهء حقانيت امامان - عليهم السّلام - و حتى رد و انكار آنان بود .
ب : عباسيان ائمه را در محاصرهء شديدى گرفته و مانع ارتباط آنان با شيعيان مىشوند . اين دورى اجبارى و عدم تماس مستقيم زمينه را براى گسترش افكار انحرافى در ميان شيعيان و گمراهى سست عنصران و سادهلوحان فراهم نمود و اگر امكان تماس مداوم وجود داشت كمترين خطرى شيعه را تهديد نمىكرد .
ج : عناصر نفوذى عباسيان و مزدوران آنان در ميان شيعهء اهل بيت - عليهم السّلام - رخنه كرده و در صدد به بازى گرفتن مقدرات اجتماعى و فكرى آنان و پراكندن نيرو و توانشان بودند .
د : در اينجا بايد از عامل ديگرى نام برد كه موجب تنش و تزلزل اعتقادى عدّهاى از شيعيان گشت و آن هم حسد ورزيدن برخى از وكلاى امام بود . امام هادى و امام حسن عسكرى - عليهما السّلام - به گروهى از وكلاى مورد اعتماد و درستكار خويش اختيارات كامل داده بودند تا هر گونه صلاح بدانند در حقوق شرعيهاى كه به دستشان مىرسيد تصرف كنند و در جهات اصلاحى و بهبود زندگى فقيران و محرومان خرج كنند . اين اعتماد به وكيلان بر عدهاى ديگر از شخصيتهاى برجسته كه نتوانسته بودند چنين منصبى را به دست آورند گران بود و آنان دچار شك و حسد شده و اين بيمارى كشنده و تباهكننده ، آنان را به اعمال جنايتبار و تفرقهافكنى ميان شيعيان و فاسد نمودن عقايد آنان وادار كرد .
حياة الإمام حسن العسكري ( ع ) ( زندگانى امام حسن عسكرى ع ) ( فارسي ) — صفحة 80
مساهمون: الشيخ باقر شريف القرشي
ص٨٠