يك به نحوى در ارث ميت تصرف نمايد . بلكه همانطور كه روايت مىگويد بايد با مشورت يكديگر و متفقا آنچه را كه بايسته است انجام دهند .
18 - محمّد بن حسن صفار - رضى اللّه عنه - به امام حسن عسكرى - عليه السّلام - نوشت : « مردى وصيت مىكند يك سوم از دارايى او را به بندگان و كنيزكانش بدهند . آيا در اينجا بهره زن و مرد يكسان است يا آنكه مرد دو برابر زن سهم مىبرد ؟ » .
حضرت مرقوم داشت : « ميت آنچه را كه در يك سوم مال خود وصيت كرده است نافذ و رواست - ان شاء اللّه » « 1 » .
همانطور كه روايت فوق مىگويد مسلمان در يك سوم از مال خود هر گونه تصرفى بخواهد مىتواند انجام دهد و وصيت او در آن جارى است . مىتواند آن را يكسان ميان پسران و دختران خود تقسيم كند ، يكى را بر ديگرى رجحان دهد و يا در كارهاى عام المنفعه صرف كند . فقهاى اماميه نيز به اتكاى همين روايت ، بطور مطلق تصرف شخص را در يك سوم مال خود جايز دانسته و دستان او را باز گذاشتهاند .
19 - سهل بن زياد آدمى به امام حسن عسكرى - عليه السّلام - نوشت :
« مردى پسران و دخترانى دارد و اقرار مىكند كه زمينى از آن آنان است ، ليكن تعيين نمىكند كه به هر يك چقدر مىرسد . آيا زن و مرد يكسان ارث مىبرند يا آنكه طبق دستور قرآن به مرد دو برابر زن داده مىشود ؟ » .
حضرت مرقوم داشت : « به همانگونه كه پدرشان معين كرده است عمل مىكنند و اگر مقدارى را مشخص نكرده باشد پس به كتاب خداوند متعال رجوع كنيد و مسأله را بر آن عرضه نماييد - ان شاء اللّه » « 2 » .
هامش
( 1 ) - من لا يحضره الفقيه ، ج 4 ، ص 196 .
( 2 ) - من لا يحضره الفقيه ، ج 4 ، ص 155 .