چون به مدينه وارد شدند ديدند كه در همان روز رفاعة بن زيد بن تابوت كه از قبيله قينقاع و از سراى يهود و پناهگاه منافقان بود از دنيا رفته است . « 1 »
سيف در روايت اول ، نام « معاويه » را به معاوية بن رافع و نام عمرو عاص را به عمرو بن رفاعة بن تابوت تبديل نموده است ، همانطور كه جملهء « سمع رجلين يتغنيان » را به « سمع صوتاً » تحريف نموده است . و در خبر دوم رفاعة بن زيد بن تابوت را به عمرو بن رفاعه تحريف نموده و جريان مرگ رفاعه را با جريان آوازه خوانى دو صحابه به هم آميخته است و از مجموع اين دو خبر با اين تغيير و تبديل و با اين تصرفات مزوّرانه يك روايت ديگر ساخته است و توانسته به وسيله آن روايت « معاوية بن ابى سفيان » و « عمرو عاص » را از آوازه خوانى و نفرين پيامبر تبرئه كند و ديگران را بدين نسبت متّهم سازد ، زيرا اگر اين دو نفر در ميان مسلمانان شناخته مىشدند ، بعضى از مسلمانان تا به امروز از ايشان پيروى نمىكردند ، ولى هر چه بود روايت سيف مورد اعجاب و خوشايند « ابن قانع » گشته و اشتباه وى را بر طرف ساخته است ، زيرا اين روايت خواستهء او را تأمين نموده و به قول خود وى ، اشكالش را بر طرف ساخته است كه ايراد در حديث اول و در سر معاويه و ابن عاص بوده است .
استيضاح ابن قانع
اينك جا دارد كه از ابن قانع سؤال كنيم و بگوييم : درست است كه اين روايت سيف از آن جايى كه نفرين پيامبر را از معاويه و عمرو عاص در نظر شما رفع مىكند و يكى از اشكالات برايشان را بر طرف مىسازد ، ولى آيا اين روايت شما را با اشكالات فراوان ديگرى مواجه نمىكند ؟
و آيا در اين صورت از شما نمىپرسند كه اين دو نفر منافق به نام « معاوية بن رافع » و « عمرو بن رفاعه » كه در روايت سيف آمده است چه كسانى هستند ؟ و در كجا بودهاند ؟ و چرا نام آنها در غير روايات سيف ، در هيچ روايتى نيامده است ؟
هامش
( 1 ) . سيرهء ابن هشام ، ج 3 ، ص 336 و در سيرهء ابن هشام در اين مورد احاديث ديگر نيز آمده است : ج 3 ، ص 137 و 150 و 188 و 198 .