بيان آيه 133 - 134
لغت :
1 - اصل كظم يعنى : محكم بستن سر مشك و خيك را بواسطه پر بودنش و كظيم و مكظوم : كسى كه وجود او از غم لبريز است و يا از غضب پر است و انتقام نگرفته است .
كظامة - قناتى كه زير زمين جارى است چون در زير زمين پر است . ابى عبيده در كتاب « غريب الحديث » از اوس نقل كند كه پيغمبر را ديدم كه بسر كظم قومى رفت و وضو بساخت و مسح پا كرد يعنى بر سر قنات قومى رفت و . . .
اخذ بكظمه ( كظم او را گرفت ) يعنى مجراى نفس او را كه جايگاهيست كه با نفس پر مىشود بگرفت .
فرق ميان غيظ و غضب اينست كه غضب ضد خشنودى است و غضب يعنى اراده و تصميم بر عقاب كسى كه مستحق عقابست ولى غيظ اينجور نيست بلكه هيجان طبع است بواسطه كراهتى كه از معاصى در او پيدا مىشود و لذا در باره خداوند غضب اطلاق مىشود ولى غيظ گفته نميشود .
تفسير :
چون خداوند مردم را از كارهاى موجب عقاب بر حذر داشت در پى آن ايشان را باعمال موجب ثواب تحريك و تشويق مىكند .
وَ سارِعُوا
- پيشدستى كنيد .
إِلى مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ
- بسوى مغفرت خدا مبادرت كنيد و مراد اينست كه به اعمالى كه موجب مغفرت است مبادرت جوييد و در باره مقصود از اين اعمال اقواليست :
1 - يعنى باسلام مبادرت جوييد ( ابن عباس ) .
2 - مراد اداء واجبات است ( از على عليه السلام ) .