تخطي إلى المحتوى الرئيسي

افغانستان ( مجموعه مقالات ) ( فارسى ) — صفحة 156

مساهمون:

ص١٥٦
مىشود . به صورت مجهول دقيقا از لحاظ شكل و معنى با پشه‌اى جنوب غربى
- en
تطابق دارد ( پراچى
dehe ? n c ? he ? n
« آنها زده شدند » ، پشه‌اى
han'en biti ? k
« او زده شده است » ) . به صورت معلوم ، فقط در تركيب با فعل حركت ، از لحاظ كاربرد دقيقا با پشه‌اى شمال‌غربى
- mana
تطابق دارد ( پراچى . . .
deh'en deh'en
« كتك زنان كتك‌زنان [ او را از شهر بيرون كنيد ! ] » ؛
xus ? waxti ? kan'enu khan'en . . . 'a
« او ، خوشحال و خندان ، آمد » ، پشه‌اى شمال‌غربى
xus ? a ? li ? kamana ye ? i ? e ?
« او [ زن ] خوشحالىكنان آمد » ) . پراچى پچغان داراى اسم عاملى است كه به
- ka ? la ?
ختم مىشود و با گويش محلى تطابق دارد و بىشك از آن وامگيرى شده است . بد نيست اضافه كنيم كه صيغه و ادارى پشه‌اى شمال‌غربى با ميانوند
- e ? w -
به پراچى وارد شده ، و نيز اينكه صورتهاى ماضى نقلى و بعيد ، گرچه به صورتى كامل چون پاشائى با هم متفاوت نيستند ، مانند مورد فارسى ، پشتو و جز آن اسم دقيقا به موازات هم قرار نگرفته‌اند . پاشائى ضمنا داراى ساختهاى زمانى مختلفى است كه نظير آنها در پراچى يافت نمىشود . در پيوندهاى ميانزبانى پراچى بىترديد پشه‌اى سهم بسيار مؤثرى داشته ، ولى متأسفانه دربارهء موضع جغرافيايى اين دو زبان در دوران باستان هيچ اطلاعى در دست نيست . روايتهاى موثق دربارهء پراچى فقط ما را به نيجرائو به عنوان « موطن » اين زبان هدايت مىكند ، و هرگونه نظرپردازى دربارهء تاريخ و موقعيت جغرافيايى پيشين آن كارى بىثمر خواهد بود . فقط مىتوان به اين امكان فرضى اشاره كرد كه در ادوار پيش از اسلام ، آنگاه كه پشه‌اى زبان تمدن هندى بسيار پيشرفته‌اى بود ، شايد