شيخ امام ابو الحسن على بن احمد بن محمّد فنجكردى اديب نيشابورى
وى فاضلى دانشور و سراينده بود و نزديك به زمان سيد رضى مىزيست و اندكى از او متأخر بود و زمخشرى و مىدانى معاصر با او بودند و مىدانى كتاب السامى فى الاسامى را كه به پارسى تأليف شده است به نام او به نگارش آورده است و در آغاز آن كتاب وى را به فضل و علم و ادب ستوده است .
من به خط يكى از علما ابياتى را كه وى در ستايش از نهج البلاغة سيد رضى سروده است ديدهام و آن اشعار را در ذيل احوال سيد رضى ايراد كردهام .
ابن شهرآشوب در معالم العلماء گويد : على بن احمد فنجكردى اديب نيشابورى ، داراى آثارى از جمله تاج الاشعار ، سلوة الشيعة است كه حاوى اشعار حضرت مولى على عليه السّلام است « 1 » .
مؤلف گويد : در برخى از نسخههايى كه در نزد ما موجود مىباشد فنجكرى بدون دال ضبط شده گويا دال از آن سقط شده باشد .
و از اينكه فنجكردى اشعارى از حضرت مولى عليه السّلام گرد آورده است ظاهر مىشود حضرت مولى عليه السّلام سرودههايى داشته است و با توجه به اثرى كه فنجكردى از حضرت مولى عليه السّلام گرد آورده است باطل مىشود گمانى كه پنداشته است حضرت مولى عليه السّلام به غير از شعر واحد اشعار ديگرى نسروده است و ديوان شعرى كه به آن حضرت نسبت داده شده است بىاساس و دروغ است . آرى تنها اثر مزبور دليل بر آن نيست كه ديوان ويژهء آن حضرت صحيح باشد و از سرودههاى خود آن حضرت باشد . ليكن ما مىتوانيم صحت آن را از موضع ديگر اثبات نمائيم .
استاد استناد ما ايده اللّه در فهرست بحار الانوار مىنويسد : انتساب كتاب ديوان به حضرت مولى على عليه السّلام مشهور است و بسيارى از اشعارى كه در آن ديوان آمده است در كتابهاى ديگر هم روايت شده است ، ليكن نمىتوان همگى آن اشعار را از
هامش
( 1 ) - معالم العلماء ، ص 71 ؛ امل الآمل ، ج 2 ، ص 175 ؛ اعلام الشيعة ، سدهء 6 ، ص 181 .