و فرمود كسى كه حديثى را بامت من تأديه كند تا سنتى را احيا كرده و به پا دارد يا از بدعتى جلوگيرى نمايد بهشت جاويدان نتيجهء كار او باشد .
و فرمود : خداى جانشينان مرا بيامرزد ، پرسيدند جانشينان شما كيانند ؟
فرمود : آنان كه پس از من آيند و احاديث مرا روايت كنند و بمردم بياموزند .
و فرمود : كسى كه چهل حديث « 1 » براى امت من حفظ كند و مواظبت
هامش
( 1 ) ناگفته نماند ، در باب حفظ حديث ، دانشمندان اختلاف كرده ، برخى گفتهاند : مراد بخاطر سپردنست زيرا متعارف در صدر سلف همين معنى بوده ، و مدار آنان بر نقش در خاطر بود نه رسم در دفاتر ، ديگران گفتهاند : مراد نگهدارى حديث است از اندراس و كهنگى چه در خاطر سپارد يا بنويسد و ميان مردم انتشار دهد ليكن معنى اول اظهر احتمالات است ، زيرا كه تدوين حديث را از جمله مستحدثات قرن دوم بعد از هجرت دانستهاند و از آنكه پاداش را تنها به مجرد حفظ حديث ياد - كردهاند هويدا مىشود كه دانستن معنى حديث و منظور اصلى او چندان مراد نباشد ، مانند حفظ آيات قرآن كه به مجرد حفظ مستوجب پاداش باشد ، در نتيجه مراد از حفظ اربعين حديث ، چهل حديثى است ، كه در باب امور معاد و معاش مردم مدخليت كلى دارد تا مردم به خوبى بتوانند معالم دينى خود را بدست آورند .
بديهى است موضوع اربعين همواره مورد پسند علما و عرفا واقع شده و هر يك بنوبهء خود دربارهء او قلمفرسائىها نموده و از آنجا كه اهميت ويژهء را دارا گرديده كتابهائى اكثر علما بنام اربعين نوشتهاند كه در اينجا از موضوع ببحث ما خارج است ، عرفاء عدد اربعين را نيكو دانسته و اكثر عمليات خود را بر شيوه اين عدد قرار دادهاند و رياضات نفس را به اين عدد خاتمه ميدهند و چنان مىپندارند كه هرگاه ختم رياضتى بعدد اربعين انجام گيرد آدمى زودتر بمراد خود نائل شود ، در نتيجه چلهخانهء براى خود ترتيب دهند .
و در آنجا ظرف چهل روز بسر برند و عملياتى بجا آورند ، حافظ شيرازى گفته ، كه اى صوفى شراب آنگه شود صاف ، كه در شيشه بماند اربعينى ، گر انگشت سليمانى نباشد چه خاصيت دهد نقش نگينى