اى ( تعلم ) ( 1 ) ، رمّانى گفت : اين ضعيف است براى آن كه مطابق نيست آن را كه گفت : * ( وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ ) * ، و معنى آيت آن است كه خداى تعالى گفت :
من بدانم آنان را كه از ره من ، كه ره حقّ است ، برفتهاند به ره هلاك و آنان را كه بر ره راست و هدايت رفتهاند ، كه ره نجات و ثواب است .
قوله تعالى :
فَكُلُوا مِمَّا ذُكِرَ اسْمُ اللَّه عَلَيْه إِنْ كُنْتُمْ بِآياتِه مُؤْمِنِينَ ‹ 118 › وَما لَكُمْ أَلَّا تَأْكُلُوا مِمَّا ذُكِرَ اسْمُ اللَّه عَلَيْه وَقَدْ فَصَّلَ لَكُمْ ما حَرَّمَ عَلَيْكُمْ إِلَّا مَا اضْطُرِرْتُمْ إِلَيْه وَإِنَّ كَثِيراً لَيُضِلُّونَ بِأَهْوائِهِمْ بِغَيْرِ عِلْمٍ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِالْمُعْتَدِينَ ‹ 119 › وَذَرُوا ظاهِرَ الإِثْمِ وَباطِنَه إِنَّ الَّذِينَ يَكْسِبُونَ الإِثْمَ سَيُجْزَوْنَ بِما كانُوا يَقْتَرِفُونَ ‹ 120 › وَلا تَأْكُلُوا مِمَّا لَمْ يُذْكَرِ اسْمُ اللَّه عَلَيْه وَإِنَّه لَفِسْقٌ وَإِنَّ الشَّياطِينَ لَيُوحُونَ إِلى أَوْلِيائِهِمْ لِيُجادِلُوكُمْ وَإِنْ أَطَعْتُمُوهُمْ إِنَّكُمْ لَمُشْرِكُونَ ‹ 121 › أَ وَمَنْ كانَ مَيْتاً فَأَحْيَيْناه وَجَعَلْنا لَه نُوراً يَمْشِي بِه فِي النَّاسِ كَمَنْ مَثَلُه فِي الظُّلُماتِ لَيْسَ بِخارِجٍ مِنْها كَذلِكَ زُيِّنَ لِلْكافِرِينَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ ‹ 122 ›
وَ كَذلِكَ جَعَلْنا فِي كُلِّ قَرْيَةٍ أَكابِرَ مُجْرِمِيها لِيَمْكُرُوا فِيها وَما يَمْكُرُونَ إِلَّا بِأَنْفُسِهِمْ وَما يَشْعُرُونَ ‹ 123 › وَإِذا جاءَتْهُمْ آيَةٌ قالُوا لَنْ نُؤْمِنَ حَتَّى نُؤْتى مِثْلَ ما أُوتِيَ رُسُلُ اللَّه اللَّه أَعْلَمُ حَيْثُ يَجْعَلُ رِسالَتَه سَيُصِيبُ الَّذِينَ أَجْرَمُوا صَغارٌ عِنْدَ اللَّه وَعَذابٌ شَدِيدٌ بِما كانُوا يَمْكُرُونَ ‹ 124 › فَمَنْ يُرِدِ اللَّه أَنْ يَهْدِيَه يَشْرَحْ صَدْرَه لِلإِسْلامِ وَمَنْ يُرِدْ أَنْ يُضِلَّه يَجْعَلْ صَدْرَه ضَيِّقاً حَرَجاً كَأَنَّما يَصَّعَّدُ فِي السَّماءِ كَذلِكَ يَجْعَلُ اللَّه الرِّجْسَ عَلَى الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ ‹ 125 ›
بخوريد از آنچه ياد كرده شد ( 2 ) نام خداى بر او اگر هستيد به نشانههاى او گرويدگان ( 3 ) .
و چيست مر شما را كه نمىخوريد [ 108 - ر ] از آنچه ياد كرده شد ( 4 ) نام خدا بر او و بدرستى كه پيدا كرده شد مر شما را ( 5 ) آنچه حرام است بر شما مگر آنچه محتاج شديد زى او و بدرستى كه بيشتر گمراه مىشوند به خواستها ( 6 ) بىدانش .
بدرستى كه پروردگار تو اوست داناتر به حال در گذرندگان ( 7 ) .
و بگذاريد ( 8 ) آشكارا بزهكارى را و پنهانى او را بدرستى كه آنان كه كسب مىكنند ( 9 ) بزه را پاداش داده شوند ( 10 ) بدانچه بودند كار مىكردند ( 11 ) .
و مخوريد ( 12 ) از آنچه ياد
هامش
( 1 ) . مج ، وز : تعلم .
( 2 ) . وز ، لت : گفته باشند .
( 3 ) . آج ، لب : گروندگان .
( 5 - 4 ) . مج ، وز ، لت : جدا كردند براى شما .
( 6 ) . مج ، وز ، لت : به هواهاى خود .
( 7 ) . مج ، وز ، لت : به آنان كه در گذرند .
( 8 ) . آج ، لب : دست بداريد .
( 9 ) . مج ، وز ، لت : اندوزند ، آج ، لب : مىاندوزند .
( 10 ) . مج ، وز ، لت : پاداشت دهند ايشان را .
( 11 ) . مج ، وز ، لت : اندوخته باشند آج ، لب : كسب مىكردند .
( 12 ) . لت : مخورى / مخوريد .