بيان درگذشت سبكتكين و حكمرانى فرزندش اسماعيل
در شعبان اين سال ، ناصر الدوله سبكتكين درگذشت . او در بلخ مقام و سكنى داشت و در آنجا خانهها و مساكنى ساخته بود ، و بيمار شد . و بيماريش به درازا كشيد .
براى هواى آن ناحيه از آنجا بيرون رفت و رو به غزنه نهاد ، در بين راه درگذشت .
جنازهء او را به غزنه حمل كردند و در آنجا به خاك سپردند . مدت فرمانرواييش بيست سال بود .
سبكتكين مردى دادگر ، خير ، و بسيار جهاد كننده بود حسن اعتقاد داشت ، و داراى مروتى تام و با حسن عهد و وفادار بود ، لاجرم خداوند ، بركات خود به خاندانش بخشود و ملك و پادشاهى آنها مدتى دراز دوام يافت ، بيش از مدت سامانيان و سلجوقيان و غيرهم .
پسرش محمود اول كسى بود كه به لقب سلطان ملقب گرديد ، و پيش از او هيچكس ملقب بدان نشده بود . همين كه زمان فوتش فرا رسيد اسماعيل فرزند خود را وليعهد خود نمود و چون درگذشت سپاه با او بيعت كرد و براى او سوگند ياد كردند وى اموال به آنها بخشود . اسماعيل از برادرش محمود كوچكتر بود . سپاهيان به تضعيف اسماعيل كوشيده ، در خواستن مال بر يك ديگر پيشى جسته تا اينكه آنچه پدرش بجاى گذاشته بود . تمام شد .
بيان استيلاى برادرش محمود بن سبكتكين بر كشور
همين كه سبكتكين درگذشت ، و خبر آن به فرزندش يمين الدوله محمود ، در نيشابور رسيد . بماتم پدر نشست . سپس كس نزد برادرش اسماعيل فرستاد ، و مرگ پدر را بوى تسليت گفت و او را آگاه كرد باينكه پدرش كه او را بجاى خود نشانده سبب دورى او - محمود - از وى بوده است و به او يادآورى كرد مراتب تقدم بزرگتر بر كوچكتر را و طلب و ناق و ايفاد آنچه از ما ترك پدر به او مختص است . نمود .
اسماعيل تذكار محمود برادر خويش را به كار نبست . رسولان بين آنها رفت و آمد كردند