« خراص » از ماده « خرص » ( بر وزن درس ) در اصل به معنى هر سخنى است كه از روى گمان و تخمين گفته شود ، و از آنجا كه چنين سخنانى غالبا دروغ از آب در مىآيد اين واژه به معنى دروغ نيز به كار رفته است . به اين ترتيب « خراصون » كسانى هستند كه حرفهاى بى پايه و بى سر و ته مىزنند و منظور در اينجا - به قرينه آيات بعد - آنهايى هستند كه در باره قيامت با سخنان بى پايه و دور از منطق قضاوت كنند .
ولى به هر صورت اين جمله به صورت نفرين است بر آنها ، نفرينى كه نشان مىدهد آنها موجوداتى هستند شايسته مرگ و نابودى و آن چنانند كه « عدمشان به ز وجود » .
بعضى نيز « قتل » را در اينجا به معنى لعن و طرد و محروميت از رحمت خدا تفسير كردهاند .
و از اينجا مىتوان اين حكم كلى را نيز استفاده كرد كه اصولا قضاوتهايى كه مدرك روشنى ندارد و بر پايه حدس و تخمين و گمانهاى بى اساس است كارى است گمراه كننده و مستحق نفرين و عذاب .
سپس به معرفى اين خراصون دروغگو پرداخته ، مىافزايد : « آنها كسانى هستند كه در جهل و غفلت و بيخبرى فرو رفتهاند » ( * ( الَّذِينَ هُمْ فِي غَمْرَةٍ ساهُونَ ) * ) .
« غمرة » در اصل به معنى آب فراوانى است كه محلى را بپوشاند ، سپس به جهالت و نادانى عميقى كه كسى را فرا گيرد اطلاق شده است .
« ساهون » از ماده « سهو » به معنى هر گونه غفلت است ، بعضى گفتهاند نخستين مرتبه جهل « سهو و اشتباه » است ، سپس « غفلت » ، و بعد از آن « غمره » مىباشد .
بنا بر اين آنها از مرحله سهو شروع مىكنند ، بعد به غفلت و بيخبرى
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 316
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣١٦