برابر حق است .
در اينكه اين دو نفر كه مخاطب به اين خطاب هستند كيانند ؟ باز تفسيرهاى گوناگونى شده است ، جمعى تفسير فوق را برگزيدهاند ، در حالى كه بعضى ديگر مخاطب را « خازنان دوزخ » ( دو نفر از ماموران جهنم ) مىدانند .
بعضى نيز گفتهاند ممكن است مخاطب تنها يك نفر باشد ، همان شهيد و گواهى كه همراه مجرم وارد عرصه محشر مىشود ، و در آيات قبل به آن اشاره شده ، و تثنيه آوردن فعل براى تاكيد است گويى دو بار تكرار مىكند « الق » « الق » : « بيفكن ، بيفكن » . . . و استعمال تثنيه در مخاطب واحد در لغت عرب وجود دارد ، اما اين تفسير بسيار بعيد به نظر مىرسد ، و تفسير اول از همه مناسبتر است .
در آيه بعد به چند وصف از اوصاف زشت و مذموم اين كافران عنيد اشاره كرده ، مىگويد : « آن كس شديدا مانع خير است ، متجاوز است ، و در شك و ترديد ، بلكه ديگران را به شك و ترديد مىافكند » ( * ( مَنَّاعٍ لِلْخَيْرِ مُعْتَدٍ مُرِيبٍ ) * ) .
« مناع » به حكم اينكه صيغه مبالغه است به كسى گفته مىشود كه بسيار از چيزى منع مىكند ، بنا بر اين « مناع للخير » كسى است كه به هر صورت مخالف هر كار خير است .
در بعضى از روايات آمده كه اين آيه در باره « وليد بن مغيره » نازل شد ، در آنجا كه به فرزندان برادرش مىگفت : هر كس از شما اسلام را بپذيرد من تا زندهام كمكى به او نخواهم كرد ( 1 ) .
« معتد » به معنى متجاوز است خواه متجاوز به حقوق ديگران باشد يا از حدود احكام الهى تجاوز كند .
هامش
( 1 ) « روح المعانى » جلد 26 صفحه 168 .