تفسير :
پاك سازى جسم و جان
در آيات سابق ، بحثهاى گوناگونى در باره « طيبات جسمى و مواهب مادى » مطرح شد ، در اين آيه به « طيبات روح » و آنچه باعث پاكيزگى جان انسان مىگردد ، اشاره شده است و قسمت قابل ملاحظه اى از احكام وضو و غسل و تيمم كه موجب صفاى روح است ، تشريح گرديده ، نخست خطاب به افراد با ايمان كرده ، احكام وضو را به اين ترتيب بيان مىكند :
« اى كسانى كه ايمان آوردهايد هنگامى كه براى نماز بپاخاستيد ( 1 ) صورت و دستهاى خود را تا آرنج بشوئيد و قسمتى از سر و همچنين پا را تا مفصل ( يا برآمدگى پشت پا ) مسح كنيد » .
( * ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرافِقِ وَامْسَحُوا بِرُؤُسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ) * ) .
هامش
( 1 ) در روايات متعددى از امامان اهل بيت ع نقل شده كه منظور از جمله « قمتم » ( بپاخاستيد ) در اينجا برخاستن از خواب است و دقت در محتويات آيه نيز اين معنى را تاييد مىكند چون در جملههاى بعد هنگام بيان حكم تيمم مىفرمايد : * ( أَوْ جاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغائِطِ ) * ( يا كسى از شما از قضاى حاجت بر گردد ) . . . اگر آغاز آيه حكم تمام كسانى را كه به اصطلاح بىوضو هستند بيان مىكند عطف اين جمله ، آن هم به وسيله « او » با ظاهر آيه سازگار نيست ، زيرا آن هم داخل در عنوان بىوضو است .
ولى در صورتى كه آغاز آيه منحصرا بيان حال كسانى باشد كه از خواب بيدار مىشوند و به اصطلاح تنها « حدث خواب » را بيان كند ، اين جمله كاملا مفهوم خواهد داشت ( دقت كنيد ) .