اين جمله ميفرمايد : « اكنون كه نميتوانيد مساوات كامل را از نظر محبت ، ميان همسران خود ، رعايت كنيد لا اقل تمام تمايل قلبى خود را متوجه يكى از آنان نسازيد ، كه ديگرى به صورت بلا تكليف در آيد و حقوق او نيز عملا ضايع شود » .
( * ( فَلا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوها كَالْمُعَلَّقَةِ ) * ) .
و در پايان آيه به كسانى كه پيش از نزول اين حكم ، در رعايت عدالت ميان همسران خود كوتاهى كردهاند هشدار ميدهد كه « اگر راه اصلاح و تقوا پيش گيرند و گذشته را جبران كنند خداوند آنها را مشمول رحمت و بخشش خود قرار خواهد داد » .
( * ( وَإِنْ تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّه كانَ غَفُوراً رَحِيماً ) * ) .
در روايات اسلامى مطالبى در باره رعايت عدالت در ميان همسران نقل شده كه عظمت اين قانون را مشخص مىسازد ، از جمله اينكه : در حديثى ميخوانيم على ع در آن روزى كه متعلق به يكى از دو همسرش بود ، حتى وضوى خود را در خانه ديگرى نمىگرفت ( 1 ) و در باره پيامبر ص مىخوانيم كه حتى به هنگام بيمارى در خانه يكى از همسران خود ، توقف نميكرد ( 2 ) و در باره معاذ بن جبل نقل شده كه دو همسر داشت و هر دو در بيمارى طاعون با هم از دنيا رفتند ، او حتى براى مقدم داشتن دفن يكى بر ديگرى از قرعه استفاده كرد ، تا كارى بر خلاف عدالت انجام نداده باشد ( 3 ) .
پاسخ به يك سؤال لازم
همانطور كه در ذيل آيه 3 همين سوره يادآور شديم بعضى از بىخبران از ضميمه كردن آن آيه با آيه مورد بحث چنين نتيجه ميگيرند كه تعدد زوجات
هامش
( 1 ) و ( 2 ) و ( 3 ) تفسير تبيان جلد 3 صفحه 350 .