راه خدا و كارهاى عام المنفعه كه احتياج به بذل مال دارد نيز رعايت اين موضع لازم است .
جمله « * ( لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ ) * » به انفاق كنندگان اطمينان مىدهد كه پاداششان نزد پروردگار محفوظ است تا با اطمينان خاطر در اين راه گام بردارند زيرا چيزى كه نزد خدا است نه خطر نابودى دارد و نه نقصان ، بلكه تعبير « ربهم » ( پروردگارشان ) ممكن است اشاره به اين باشد كه خداوند آنها را پرورش مىدهد و بر آن مىافزايد .
جمله « * ( وَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلا هُمْ يَحْزَنُونَ ) * » ، اشاره به اين است كه آنها هيچ نوع نگرانى نخواهند داشت ، زيرا خوف ، همانگونه كه در سابق هم اشاره شد نسبت به امور آينده است ، و حزن و اندوه ، نسبت به امور گذشته ، بنا بر اين با توجه به اينكه پاداش انفاق كنندگان در پيشگاه خدا محفوظ است ، نه از آينده خود در رستاخيز ترسى دارند و نه از آنچه در راه خدا بخشيدهاند ، اندوهى به دل راه مىدهند .
بعضى نيز گفتهاند آنها ترسى از فقر و كينه و بخل و مغبون شدن ندارند و نه غمى از آنچه انفاق كردهاند .
در حديثى از پيغمبر اكرم ص مىخوانيم :
من اسدى الى مؤمن معروفا ثم آذاه بالكلام او من عليه فقد ابطل صدقته
: « كسى كه به فرد با ايمانى نيكى عطا كند ، سپس او را با سخنى آزار دهد ، يا منتى بر او بگذارد ، به يقين انفاق خود را باطل كرده است » ( 1 ) .
ولى آنها كه چنين نكردهاند ، بيمى از باطل شدن انفاقها به خود راه نمىدهند ، اسلام در اين زمينه به قدرى دقيق است كه بعضى از علماء پيشين گفتهاند : « هر گاه انفاقى به كسى كنى و بدانى كه سلام كردن تو به او ، بر او سخت و گران است و يادآور خاطره بخشش ، بر او سلام نكن » ( 2 ) .
هامش
( 1 ) تفسير برهان ، جلد 1 صفحه 253 حديث 1 .
( 2 ) تفسير ابو الفتوح رازى ، جلد 2 صفحه 364 .