يعنى مدت شير دادن طفل لازم نيست ، همواره دو سال باشد ، دو سال براى كسى است كه مىخواهد شير دادن را كامل كند ، ولى مادران حق دارند با توجه به وضع نوزاد و رعايت سلامت او اين مدت را كمتر كنند .
در رواياتى كه از طرق اهل بيت ع به ما رسيده دوران كامل شيرخوارگى دو سال ، و كمتر از آن ، بيست و يك ماه معرفى شده است ( 1 ) .
بعيد نيست اين معنى از ضميمه كردن آيه فوق با آيه وَحَمْلُه وَفِصالُه ثَلاثُونَ شَهْراً : « باردارى او و از شير گرفتنش ، سى ماه است » ( 2 ) نيز استفاده شود ، زيرا مىدانيم معمولا دوران باردارى نه ماه است و هر گاه آن را از سى ماه كم كنيم بيست و يك ماه باقى مىماند كه مدت معمولى شير دادن خواهد بود ، بلكه با توجه به اينكه آنچه در سوره احقاف آمده نيز به صورت الزامى است ، مادران حق دارند با در نظر گرفتن ، مصلحت و سلامت نوزاد ، مدت شيرخوارگى را از بيست و يك ماه نيز كمتر كنند .
3 - هزينه زندگى مادر از نظر غذا و لباس در دوران شير دادن بر عهده پدر نوزاد است تا مادر با خاطرى آسوده بتواند فرزند را شير دهد لذا در ادامه آيه مىفرمايد : « و بر آن كسى كه فرزند براى او متولد شده ( پدر ) لازم است ، خوراك و پوشاك مادران را به طور شايسته بپردازد » ( * ( وَعَلَى الْمَوْلُودِ لَه رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ ) * ) .
در اينجا تعبير به « المولود له » ( كسى كه فرزند براى او متولد شده ) به جاى تعبير به « اب - والد » ( پدر ) قابل توجه است ، گويى مىخواهد عواطف پدر را در راه انجام وظيفه مزبور ، بسيج كند ، يعنى اگر هزينه كودك و مادرش در اين موقع بر عهده
هامش
( 1 ) وسائل الشيعه ، جلد 15 صفحه 177 ( باب اقل مدة الرضاع و اكثره ) حديث 2 و 5 در بعضى از اين روايات آمده كه هر قدر از 21 ماه كمتر شود به نوزاد ستم شده است .
( 2 ) سوره احقاف ، آيه 15 .