منزلت در ردهء دوم و نيازهاى اجتماعى در ردهء سوم و نياز به ايمنى در ردهء چهارم و نيازهاى جسمانى در ردهء آخر قرار مىگيرد . اين نظريّه اگر چه براى انسانهاى معمولى و در شرايط معمولى تا حدودى صحيح به نظر مىرسد ، ولى با دقت به علل و عوامل عميق در بارهء رفتارها و مختصات ذاتى انسانها ، لازم است كه يك بررسى و تحقيق دقيقترى در اين مسئله ( انسان سالم از ديدگاه نيازها و تقدم و تأخر و طرق برآوردن آنها ، داشته باشيم . ) براى سالم سازى حيات انسانى ، نخست بايد شخصيت سالم و مديريت آن را در هر يك از سه گروه نيازهاى اساسى مورد تحقيق قرار بدهيم . اين حقيقت را متفكرانى كه انسان شناسى را در شناخت رفتارهاى او آن هم رفتارهاى معلول نيازهاى مادى و جسمانى خلاصه مىكنند ، و موضوع شخصيت سالم را در به وجود آوردن انسان سالم ، يا به كلى ناديده مىگيرند و يا در يك موقعيت بىاهميت قرار مىدهند ، صدمه اى غير قابل جبران به انسان شناسى و انسان سازى وارد مىآوردند بايد با كمال صراحت و قاطعيت بگوييم : احساس بىنيازى از مديريت شخصيت سالم براى به وجود آمدن انسان سالم ، مساوى است با توقع معلول صحيح و سالم بدون علت صحيح و سالم چنين توقعى شبيه به اين است كه شما هزاران كارتهاى نشان دهندهء نامها و موضوعات و شمارههاى اصلى و فرعى و مشخصات قفسههاى يك كتابخانه معظم را كه در كارتكسهاى مشخص با كمال ترتيب قرار دادهايد ، از ارتفاع صد مترى در هوايى كه بادهاى متنوع وزيدن گرفته است ، رها كنيد و انتظار داشته باشيد كه همهء آن كارتها با كمال نظم و ترتيب بيايند و هر يك در جاى خود قرار بگيرند در صورتى كه گاهى براى تشخيص يك نياز واقعى و انتخاب طريق يا طرق مرتفع ساختن آن ، در جنگل حوادث بيرونى و درونى به حذف و انتخابهاى متعدد و متنوع نيازمند مىشويم . به همين جهت است كه مىگوييم : حيات آدمى
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 47
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٤٧