اسپوريوس آكيليوس « 1 » اداره مىشد .
69 .
( 1 ) با پايان يافتن سال ، ليزيته « 2 » به آرخونتى آتن منصوب گرديد و لوسيوس والريوس پوبليكولا « 3 » و تيتوس اميليوس مامركوس « 4 » به كنسولى روم برگزيده شدند . « 5 »
در اين سال آرتابان « 6 » ، هيركانى تبار « 7 » - كه از اعتبار زيادى نزد خشايارشا برخوردار و فرمانده نگهبانان شاهى بود - طرح قتل خشايارشا و جلوس بر تخت سلطنت را پىريزى كرد . وى اين توطئه را با ميتريدات « 8 » خواجه ، كه مباشر شاه بود و شاه به وى اعتماد كامل داشت ، در ميان گزارد . چون ميتريدات خويشاوند و دوست آرتابان بود با اين توطئه موافقت كرد .
( 2 ) آرتابان شبانگاه به كمك ميتريدات وارد اتاق خواب خشايارشا شد و او را به قتل رساند . آنگاه خود را به پسران شاه رسانيد .
آنها سه نفر بودند : داريوش - ارشد برادران - و اردشير « 9 » كه هر دوى آنها در قصر مىزيستند و سومى ، هيشتاسپ « 10 » كه در آن زمان غايب بود . هيشتاسپ خشترپاون باختر « 11 » بود .
( 3 ) آرتابان هنگامى كه هنوز شب بود خود را به اردشير رساند و به وى گفت كه برادرش داريوش ، پدرش را به قتل رساند تا بر تاج و تخت دست يابد .
هامش
( 1 ) .SpuriusAquilius( 2 ) .Lysithee( 3 ) .LuciusV aleriusPublicola( 4 ) .Titus AemiliusMamercus( 5 ) . چهارمين سال از المپياد هفتاد و هشتم ؛ سال 465 پ . م
( 6 ) .Artaban( 7 ) .( Hyrcanie )؛ سرزمينى در جنوب شرقى درياى خزر
( 8 ) .Mithridate( 9 ) .Artaxerxes( 10 ) .Hystaspe( 11 ) .( Bactres )؛ « باختر » ، « باكتريا » يا « باكتريانا » . سرزمينى ميان رشته كوههاى هندوكوش و آمودريا كه مركز آن بلخ كنونى بوده است .