( 1 )
فصل سوم مهمترين حوادث سال نهم هجرى
جمعآورى زكوات
( 2 ) واقدى با سند خود از زهرى روايت كرده است : پس از آنكه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله از فتح مكه و جنگ حنين و عمرهء مفرده در ماه ذى القعده فارغ شد ، به مدينه آمد . او باقيماندهء ذى القعده و ذى الحجّه را در مدينه ماند و هنگامى كه هلال ماه محرم را مشاهده كرد ، افرادى را براى جمعآورى زكوات به اطراف فرستاد .
آن حضرت بريدة بن حصيب يا كعب بن مالك را به سوى أسلم و غفار ، عبّاد بن بشر أشهلى را به سوى سليم و مزينه ، مالك بن مكيث را به سوى جهينه ، ضحاك بن سفيان را به سوى بنى كلاب ، ابن لتيبيه ازدى را به سوى بنى ذبيان و عمرو بن عاص را به سوى فزاره فرستاد .
( 3 ) آن حضرت بسر بن سفيان كعبى ، يا نعيم بن عبد اللّه عدوى را به سوى بنى كعب از خزاعه فرستاد . او آنان را در عفان يا در كنار آبگيرى در نزديكى حديبيه ديد . در اين حال بنى جهيم از بنى تميم و بنى عمرو از بنى تميم هم در كنار آن آبگير جمع شده بود . او دستور داد كه چارپايان خود را گرد آورند تا زكات آن را بگيرد . خزاعىها زكات را از هر طرف جمع كردند و به او تحويل دادند .
بنى تميم به خزاعىها گفتند : او به باطل اموال شما را مىگيرد . خزاعىها گفتند : ما دين اسلام را پذيرفتهايم و اين از احكام دين ما مىباشد . تميمىها گفتند : به خدا قسم كه حتى يك بچه شتر به آنها نمىدهيم ! براى همين جمع شدند و خود را مسلح كرده و شمشيرها را از غلاف كشيدند ! وقتى كه مسئول جمعآورى زكات آمد و آنان را در اين حال ديد ، ترسيد و فرار كرد . « 1 » او نزد پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله رفت و عرض كرد : اى رسول خدا . همراه سه نفر بودم . بنى تميم از پرداخت زكات خوددارى كردند ، براى همين خزاعىها به آنها حمله كردند و آنان را از منطقهء خود اخراج كردند و گفتند : اگر به خاطر خويشاوندى و قرابت نبود ، نمىگذاشتيم سالم به سرزمين خودتان برويد . زود از سرزمين ما خارج شود كه به خاطر دشمنى شما با محمد صلّى اللّه عليه و آله و عدم پرداخت زكات ، ما هم مورد حمله واقع مىشويم . آنگاه بنى تميم به منطقهء خودشان رفتند .
هامش
( 1 ) . اين غير از خبر وليد بن عقبه دربارهء بنى وليعه يا بنى مصطلق از خزاعه است كه خواهد آمد .