( 1 ) در همين باره مسعودى مىنويسد : تزويج فاطمه به على عليها السّلام يك سال پس از هجرت صورت گرفت و گفته شده كه در كمتر از اين مدت بوده است . « 1 » سپس مدت كمتر را ذكر كرده و گفته است : در ماه صفر سال دوم هجرى امير المؤمنين على بن ابى طالب عليه السّلام با فاطمه تزويج كرد « 2 » و در پايان سال بر فاطمه وارد شد « 3 » و سپس ماه آن را مشخص كرده و مىنويسد : در ماه ذى الحجّه على بر فاطمه عليها السّلام وارد شد « 4 » بدون اين كه آن را به امام صادق يا باقر عليها السّلام نسبت دهد .
( 2 ) اصفهانى در مقاتل الطالبيين از واقدى با سندى از امام باقر عليه السّلام همين معنا را نقل كرده و مىنويسد :
فاطمه عليها السّلام بعد از ورود رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله به مدينه و در ماه صفر به تزويج على عليه السّلام درآمد و بعد از بازگشت از غزوهء بدر على بر فاطمه عليها السّلام وارد شد « 5 » و اين تصريح مىكند كه ماه صفر سال اول هجرى مورد نظر است .
ملاحظه مىشود كه قول اصبهانى و طبرى با هم مطابقت دارد و تنها فرقشان اين است كه اصبهانى با دو واسطه كه عبارتند از : ابو بكر بن عبد الله بن ابى سبره از ابن اسحاق بن عبد الله بن ابى فروة مطلب را به امام باقر عليه السّلام از طريق واقدى نسبت مىدهد و همچنين طبرى مىگويد : از ابى جعفر و اصبهانى آن را كاملتر مىكند و مىگويد : از ابى جعفر محمد بن على .
( 3 ) دولابى با همين سند از واقدى مطلب را نقل مىكند ، الا اين كه از امام صادق عليه السّلام آن را روايت مىكند و در هر حال روايات سهگانه در اين كه تاريخ ازدواج در ماه صفر سال اول هجرى بوده است ، اتفاق نظر دارند و تنها طبرى مىگويد : چند شب باقيمانده از ماه صفر و مىگويد : و در ذى الحجة و در ابتداى بيست و دومين ماه هجرت كه دو ماه از بازگشت از بدر مىگذشت ، على بر فاطمه عليها السّلام وارد شد .
چنين به نظر مىرسد كه همين قول صحيح باشد ، زيرا يعقوبى هم مىنويسد : « دو ماه بعد از بازگشت بر او وارد شد . » و شايد كه عبارت « از بدر » در جملات وى جا افتاده باشد . « 6 »
هامش
( 1 ) . مروج الذهب ، ج 2 ، ص 282 .
( 2 ) . التنبيه و الاشرف ، ص 202 .
( 3 ) . مروج الذهب ، ج 2 ، ص 288 .
( 4 ) . التنبيه و الاشراف ، ص 207 و در مورد روز آن شيخ مفيد در مسار الشيعة ، ص 53 ، چاپ قم گفته است : ورود على بر فاطمه عليها السّلام در اوّلين روز اين ماه بوده است و شيخ طوسى هم در مصباح همين را گفته ، چنان كه در بحار الانوار ، ج 43 ، ص 92 آمده است .
( 5 ) . مقاتل الطالبيين ، ص 30 و اضافه كرده است كه فاطمه در آن هنگام هيجدهساله بوده است ! و در بحار الانوار ، ج 43 ، ص 92 از الاقبال از حدائق الرياض شيخ مفيد آمده است كه : زفاف فاطمه در شب پنجشنبه ، بيست و يكم محرّم سال دوم هجرى بوده است ! و آن را به روايتى نسبت نداده است .
( 6 ) . امّا آنچه را كه تنها محمد بن سعد ، كاتب واقدى از او در الطبقات ، و سبط ابن جوزى از او در التذكره ، از امام باقر عليه السّلام