[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 224 ]
وَ لا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمانِكُمْ أَنْ تَبَرُّوا وَ تَتَّقُوا وَ تُصْلِحُوا بَيْنَ النَّاسِ وَ اللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ( 224 )
[ ترجمه ]
خدا را در معرض سوگندهاى خود قرار ندهيد كه نيكوكار و پرهيزكار باشيد و ميان مردم اصلاح دهيد و خداوند شنوا و دانا است
شرح لغات :
عرضه - چيزيست كه صلاحيت و لياقتكارى را داشته باشد و ابو العباس ميگويد « آنچه در معرض خير و شر قرار ميگيرد « عرضه » است .
ايمان - جمع « يمين » و يمين و حلف به معناى سوگند است و بعضى گفتهاند كلمه « يمين » به معناى قسم با معناى اصلى كه « دست » است مناسبت دارد زيرا وقتى كه قسم ميخوردند دستهاى خود را بهم ميزدند و از اين نظر به آن « يمين » گفتهاند :
و برخى گفتهاند از « يمن » به معناى بركت است و يمين عقد چيزى است كه بسبب گفتن قسم بركت آن بيشتر مىشود .
شأن نزول :
عبد اللَّه بن رواحه قسم خورده بود كه ازدواج نكند و كسى با او نحن نگويد و كسى ميان او و همسرش اصلاح ندهد و ميگفت من درباره اين امور قسم خوردهام و انجام آنها بر من حلال نيست اين آيه نازل شد .
تفسير :
پس از آنكه در آيات گذشته احوال زنان و آنچه در مورد آنان حلال و جائز بود بيان شد اينك حكم « ايلا » ( سوگندى كه به سبب آن همسر حرام ميگردد ) ذكر مىشود و قبل بيان اين حكم مسئله خود سوگند مورد توجه قرار ميگيرد .
وَ لا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمانِكُمْ . . .
- ( خدا را در معرض سوگندهاى خود قرار ندهيد ) .
در معناى اين جمله و اينكه مراد از آن چيست سه قول است :
1 - سوگند به خدا را مانع از نيكوكارى و پرهيزكارى قرار ندهيد به اينكه به قسم