در تفسير و بيان اين آيه وجوهى گفته شده است از اينقرار :
1 - با ترك انفاق خود را به بدبختى نيندازيد چه ما در اين صورت دشمنان بر شما چيره شده و شما هلاك ميشويد ( ابن عباس و جمعى از مفسران ) .
2 - در اثر نااميدى از آمرزش الهى مرتكب گناه بيشتر نشويد ( براء بن عازب و عبيدة ) .
3 - تا وقتى قدرت دفاعى و جنگى در برابر دشمن نداريد خود را به جنگ با آنها نيندازيد ( ثورى و بلخى ) .
4 - در انفاق زياده روى نكنيد ( جبائى ) .
و نزديك به همين وجه را امام باقر عليه السلام ميفرمايد كه اگر كسى تمام آنچه دارد در راه خدا انفاق كند كار درست و خوبى نكرد و به اين آيه كريمه عمل ننموده است .
وَ أَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ . . .
- نيكى كنيد كه خدا نيكوكاران را دوست ميدارد منظور از اين نيكوكارى در اينجا : اقتصاد و ميانهروى است و نيكوكاران همان مقتصدان و ميانهرواناند .
« عكرمه » ميگويد معناى آيه اينست نيك كنيد گمان خود را به پروردگارتان تا خدا بشما نيكى كند .
« عبد الرحمن بن زيد » در معناى آيه ميگويد : به نيازمندان مكرّر كمك كنيد .
ولى بايد گفت آيه معناى عام و وسيعى دارد و شامل تمام اين مصاديق مىباشد و منافاتى هم با هم ندارد .
از اين آيه استفاده مىشود كه براى انسان جائز نيست دست بكارهايى بزند كه احتمال و خوف خطر جانى دارد و همچنين در مواردى كه امر بمعروف مواجه با خطر احتمالى است جائز است ترك آن .
و نيز اين آيه دلالت دارد بر جائز بودن صلح با كفار در صورتى كه امام براى خود و يا براى مسلمين خطرى به بينيد همانطورى كه رسول اكرم در « حديبيه » و