داريد ، دل خوش نكنيد ، مسيح كسى بود كه نتوانست حتى خودش را از چنگال يهوديان نجات بخشد تا اينكه او را به صليب كشيدند و بدنش را به آن ميخ كوب كردند و او را به آن وضع فجيع كشتند . » « 1 »
طبرى به نقل از كلبى اين حمله را چنين نقل مىكند : ( پرويز ) دميران يا رُميوزان را به سوى سرزمين شام فرستاد و او شهرهاى آن را يكى پس از ديگرى به تصرف درآورد تا اين كه به سرزمين فلسطين رسيد و وارد شهر بيت المقدس شد . صليب معروف در تابوتى از طلا گذاشته شده بود و در باغى دفن گرديده بود و بر روى آن مزرعهء باقلا ايجاد شده بود . دميران اسقف و كشيشان و ساير نصارى را تحت فشار قرار داد تا اين كه او را به مخفىگاه تابوت رهنمون شدند . او با دستان خودش آن موضع را حفر كرد و صليب را خارج كرد و در چهاردهمين سال پادشاهى پرويز آن را براى او فرستاد .
ابن عبرى در مورد تاريخ آن نوشته است : در سال پنجم حكومت هرقل ، فارسها بيت المقدس را فتح كردند « 2 » .
پرسى سايكس مىنويسد : در سال 616 ميلادى ( سال هفتم بعثت ) فرماندهء ايرانى ، شهر براز با عبور از صحراى سينا به مصر رسيد و توانست كه بر بندر تجارى مشهور ، اسكندريه مسلط شود و مرزهاى ايران را تا حدود مرزهاى دوران هخامنشيان گسترش دهد . « 3 »
ابن عبرى مىنويسد : ايرانيان سه سال پس از فتح بيت المقدس ، اسكندريه و مصر را تصرف كردند و به سرزمينهاى النوبه ( افريقيه ) رسيدند و آنگاه به مقدونيه حمله كردند و آن را به اشغال درآوردند . « 4 » اين قريب به همان مطالبى است كه طبرسى از كلبى نقل كرده و گفته است : اما فرماندهء اول كه به او شاهين گفته مىشد حركت كرد تا مصر و اسكندريه و سرزمينهاى النوبه را تصرف كرد و كليدهاى شهر اسكندريه را در سال بيست و هشتم پادشاهى خسرو پرويز براى او فرستاد . « 5 »
طبرسى گفته است : بيت المقدس در نظر روميان به منزلهء كعبه نزد مسلمانان بود كه فارسها آن را به
هامش
( 1 ) . تاريخ ايران ، پرسى سايكس ، ج 1 ، ص 665 - 670 ؛ تاريخ ايران قديم ؛ پيرنيا ، ص 222 .
( 2 ) . تاريخ مختصر الدول ، ص 91 .
( 3 ) . تاريخ ايران ، ج 1 ، ص 665 - 670 .
( 4 ) . تاريخ مختصر الدول ، ص 91 - 92 .
( 5 ) . تاريخ طبرى ، ج 2 ، ص 182 .