روايت صندوق مورد بحث ، ما را در زمينه معلوماتى يارى مىرساند كه از اهميت بسيارى برخوردار است و باعث مىشود پيوستگى حوادث تاريخى مربوط به قبر مطهر امام على ( ع ) منطقى شود و اجزاى آن با يكديگر هماهنگ گردد . از آشكار كردن آن مكان مقدس بهدست امام صادق ( ع ) گرفته تا بازسازى آن مكان به دست امام صادق ( ع ) ، تبديل قبر مبارك امام على ( ع ) به يك تپه بر اثر موضعگيرى خلفاى بنىعباس در قبال علويان و شيعيان آنان ، بازسازى آن مكان بهدست هارون الرشيد ، گشايش حاصل شدن براى شيعيان امام على ( ع ) در زمينه زيارت قبر ايشان ( ع ) كه ممكن است بازسازى در عصر مأمون يا معتصم يا واثق ، بين فضاى آرام ايجاد شده براى زيارت و شيعيان ، فاصله انداخته باشد ، با وجود عدم سختگيرى براى زائران امام على ( ع ) در زمان بازسازى مرقد مطهر . ممكن است به اطراف قبر مبارك امام على ( ع ) توجه بيشترى نيز شده باشد و با حصار يا برخى از بناهايى كه نياز زائران را برآورده مىساخته است ، حصاركشى شده باشد .
اسم « مشهد » نيز براى بزرگداشت و احترام قبر مطهر امام على ( ع ) ، بر آنجا گذاشته شد ؛ بهگونهاى كه ابتدا ، اسم مشهد بر قبر اطلاق گرديد . سپس به شهرى كه قبر امام على ( ع ) در آن قرار داشت ، مشهد گفته شد ؛ همانگونه كه روايتى به اين موضوع اشاره نموده است كه از آن صحبت به ميان خواهيم آورد . روايتى كه نشان مىدهد مأمون ، معتصم و واثق ، در قبال زائران امام على ( ع ) ، موضعگيرىهاى منفى نداشتند . ابن خلكان مىگويد : متوكل از خلفاى نام برده بدش مىآمد ؛ چراكه آنان به اميرمؤمنان على ( ع ) ، ابراز محبت مىكردند ؛ تا سال 236 ه . ق / 850 م كه متوكل دستور مىدهد از زيارت قبر اميرمؤمنان ( ع ) ممانعت به عمل آيد . از اين روايت ، اينگونه برمىآيد كه متوكل عباسى دستور تخريب قبر امام على ( ع ) را صادر كرد ؛ همانگونه كه ضريح مطهر امام حسين ( ع ) را
قبر الإمام علي ( ع ) وضريحه ( تاريخچه آستان مطهر امام على ( ع ) ) ( فارسى ) — صفحة 256
مساهمون: صلاح مهدى الفرطوسي
ص٢٥٦