بدون ترديد ، اين اقدام هارون به علت ترس از روى آوردن شيعيان اهل بيت ( عليهم السلام ) به امام موسى كاظم ( ع ) و قيامشان ضد هارون و حكومتش بود . بهويژه آنكه بر ولايتعهدى دو فرزندش ، امين و مأمون ، مصمم بود . هارونالرشيد پس از زندانى كردن امام موسى كاظم ( ع ) ، به همراه امين و مأمون در سال 286 هجرى ، عازم خانه خدا شد . آن دو را به وليعهدى خود برگزيد و به هر يك نامهاى درباره سفارش به ديگرى ، نوشت و آن را در خانه كعبه آويزان كرد . « 1 »
گفتنىاست امام موسى بن جعفر الكاظم ( ع ) نيز از امامانى بود كه مكان قبر امام على ( ع ) را تعيين نموده بود و ديگران را به زيارت آن حضرت راهنمايى مىكرد . در اينباره ، بيش از يك روايت آمده است . « 2 » از اين روايت برمىآيد كه امكان زيارت قبر اميرمؤمنان ( ع ) براى امام موسى كاظم ( ع ) ، پس از وفات پدرش امام جعفر صادق ( ع ) ميسر نشد ؛ نه هنگامى كه دربار عباسى او را فراخواند ، نه هنگام زندانى بودنش در زمان خلافت مهدى عباسى ، نه پس از آزاد كردن آن امام ( ع ) از زندان ، در زمان مهدى و نه هنگامى كه هارون الرشيد آن حضرت ( ع ) را با خود به بغداد برد يا كسى را دنبال ايشان فرستاد تا آن امام ( ع ) را با خود به نزد هارون بياورد . البته محمدجواد فخر الدين در كتاب « تاريخ النجف حتى نهاية العصر العباسى » ، زيارت امام موسى كاظم ( ع ) را از قبر جدش ( ع ) ، ارجح دانسته است ؛ بدون اينكه دليلى را ارائه نمايد كه بتوان به آن استناد نمود . « 3 »
هامش
( 1 ) . المعارف ، ابن قتيبه ، ص 381 .
( 2 ) . ر . ك : الفرحه ، ج 2 ، صص 108 - 110 .
( 3 ) . ر . ك : تاريخ النجف حتى نهاية العصر العباسي ، ص 219 .