پنجم : فعاليت فكرى و علمى امام حسن عسكرى عليه السّلام
از ملاحظهء رواياتى كه از امام حسن عسكرى عليه السّلام به ما رسيده است مىتوانيم گستردگى و فراگيرى فعاليتهاى آن حضرت را دريابيم . آن حضرت به قرآن كريم بهعنوان سند و مصدر اساسى شريعت اسلامى سخت اهتمام مىورزيده است . چنانكه آن حضرت اهتمام شديدى نسبت به حفظ سنّت نبوى و سنّت و تاريخ اهل بيت عليهم السّلام داشته است . آن حضرت همچنين به نقد و بررسى شخصيتهايى مىپرداخت كه مردم براى كسب دانش و احكام به آنها مراجعه كرده و يا براى ارتباط با امام عليه السّلام و حتّى رساندن حقوق شرعيه به دست امام آنان را وكيل قرار مىدادند . آن حضرت وكلاى خود را به مردم معرفى كرده و به مردم اطمينان مىدادهاند كه آنان نيز مورد اعتماد آن حضرت مىباشند . آن حضرت هركسى كه از تبعيت اين وكيلان منحرف شود را لعن كرده ، در عين حال شيعيان را بر حذر مىداشتند كه مبادا از پيگيرى احوال و كارهاى آنان در حال استقامت يا انحراف غفلت ورزند .
همچنين اهتمام زيادى از آن حضرت نسبت به علم فقه و احكام شرعى ديده شده است . چنانكه در دعا ، طب ، مسائل عقيدتى و بهطور كلى ، معارف نيز فعاليت چشمگيرى از آن حضرت به ظهور رسيده است .
از ميراث معارفى امام حسن عسكرى عليه السّلام
1 . از ابو منصور طبرسى با سند روايت شده است كه گفت : ابو محمّد حسن بن على عسكرى عليهما السّلام فرموده است :
« حدثني أبي عن آبائه عليهم السّلام عن رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله انه قال : أشد من يتم اليتيم الذي