پشيمان شدن از عفو و گذشت برتر و آسانتر از پشيمان شدن در مجازات و عقوبت است « 1 » .
آن حضرت همچنين فرمودهاند :
سه چيز است كه خداوند متعال بهواسطهء آن سه چيز عزّت انسان مسلمان را افزايش مىدهد : گذشت از كسى كه به او ستم روا داشته ، دادن و بذل و بخشش به كسى كه او را محروم كرده ، و پيوستن با كسى كه از او قطع رابطه نموده است » « 2 » .
امام باقر عليه السّلام همواره كارى مىكردند كه شيعيان و پيروان آن حضرت كارهايى از قبيل نزديكى با مردم و رفتار و برخورد نيكو با آنان ، كه موجب جلب رضايت عموم مردم - حتى مسلمانان غيرشيعه - مىشود را دوست بدارند . البتّه اين مسأله تا آنجا صحيح است كه موجب سخط و خشم خداوند متعال نگردد . امام باقر عليه السّلام از رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله روايت كردهاند كه فرمود :
هركس در طلب جلب رضايت مردم كارى كند كه خداوند متعال را به خشم آورد ، مدح و ثناى مردم در آبروى او اثر معكوس دارد يعنى هركس از ميان مردم او را مدح و ثنا كند در واقع وى را مذمّت نموده است ، امّا كسى كه فرمانبردارى و اطاعت از خدا را ترجيح دهد و بهوسيلهء اين كار به خشم و غضب مردم گرفتار آيد ، خداوند متعال دشمنى هر دشمن و حسد هر حسود و ظلم هر ظالمى را از او كفايت خواهد كرد و خداوند عزّ و جلّ ياور و پشتيبان او خواهد بود « 3 » .
اگرچه امام باقر عليه السّلام مردم را به برقرارى روابط با ساير مسلمانان و ساير مردم تشويق و ترغيب مىنمودند ، امّا در عينحال آنان را از همنشينى و داشتن روابط با گروههايى از مردم نيز برحذر مىداشتند . امام باقر عليه السّلام از پدرش امام زين العابدين عليه السّلام روايت كرده كه آن حضرت اينچنين به او وصيّت نمود كه :
پسرم ، با پنج گروه همنشين ، همكلام و همسفر مشو :
هامش
( 1 ) . وسائل الشّيعه 12 / 170 .
( 2 ) . وسائل الشّيعه 12 / 173 .
( 3 ) . كافى 2 / 372 .