مركز اقامت خود را به رشت منتقل نمودند ادامه داشت . بعدها فومن از اهميت و اعتبار اوليه افتاد . مردم فومن با نام قصبه و دهكدههاى عمدهء اين ناحيه مشخص مىشوند .
بر سكههاى طلائى كه در زمان فتحعليشاه ضرب شده است از فومن به نام فومن المبارك ياد گرديده و در تاريخ قديم محلى ، فومن را دار الاماره ناميدهاند .
فومن در ساحل راست گاز رودبار در حدود بيست و يك كيلومترى مغرب و جنوب غربى رشت واقع شده است . در خرابههاى دهستانى وسيع ، مسجد و مدرسهاى قديمى ديده مىشود . در اين سرزمين چهار صد خانه وجود دارد و داراى بازارى در روزهاى سه شنبه مىباشد . اين بازار با آجر تجديد بنا گرديده و پوشش آن سفالى است . بازار داراى شصت دكان است كه در حدود شش سال پيش به وسيلهء سردار همايون ساخته شده است .
فومن شامل دو محله است :
بالا محله كه شامل شهر بجار ، نو گوراب ، پلنگه كول ، جهود بجار و گاو جاره است .
پائين محله شامل دزدك ، خندق بجار و جهود بجار ديگرى است .
مقبرهء پير جلودار در پائين محله است .
مردم فومن
ساكنان قسمت جلگهاى فومن گيلك و ساكنان منطقهء كوهستانى آن گالش يا طالش هستند . آنها زمستانها را در دهكدههاى پاى ارتفاعات كه سابقا طالشستان فومن ناميده مىشد به سر مىبرند . قسمت ديگر فومن به نام گيل فومن خوانده مىشود و اهالى گيل فومن تابستانها را در ييلاق مىگذرانند .
زبان اهالى جلگهء فومن گيلكى و زبان مردم گالش و طالش ، طالشى مىباشد . بيشتر اهالى فومن شيعه و عدهاى نيز شيخى هستند . تمام جمعيت فومن به