1 . فاصلهها ( سجعها ) ، و ترجيعها
در قرآن كريم كوششى براى ارائهء قافيهء شعرى يعنى سجع يا فاصله مشاهده نمىشود .
در شعر عربى هر بيت بايد مختوم به صامت واحد ، يا صامت همراه با مصوتهاى واحد باشد . تبديل ى / اى به و / او مجاز شمرده مىشود ، هرچند كه مرجوح و علامت ضعف است . حركات پايان حروف اگر در شعر محفوظ مىماند ، به اشباع قرائت مىشد . در موارد خيلى استثنايى مىتوان اين نوع قافيه يا سجع را در قرآن كريم پيدا كرد . اما آنچه فراوانتر هست همنوايى است كه در آن حركت مصوتهاى پايان آيات ناديده گرفته مىشود ، و مشابهت صوتى از وحدت صامتها مهمتر است . البته ، گاه صامتهاى پايانى يكسان است ، اما ضرورت ندارد . مثلا در سورهء اخلاص ، با قطع نظر از حركت حروف پايانى يعنى اعراب آنها ، چهار قافيه يا سجع مختوم به « - دَ » داريم [ احد / الصمد / لم يولد / احد ] . در سورهء فيل حرف قافيه يا سجع يا فاصله « ايل » است [ الفيل / تضليل / ابابيل / سجّيل ] ، با قطع نظر از اينكه در پنجمين كلمه صداى « اى » به « او » تبديل شده است [ در كلمهء مأكول ] . در سورهء عصر حرف « ر » صامت پايانى قافيه يا سجع است ، ولى حركت يا اعراب حروف پايانى آيات فرق مىكند و بايد ناديده گرفته شود ، اگرچه براى تلفظ همين كلمات پايانى ، بايد به حركت مصوتى قبل از صامت پايانى ( ر ) قائل باشيم . در سورهء قمر كه صامت پايانى يعنى حرف پايانى كلمهء قافيه يا سجع در 55 آيه تكرار مىشود ، نه فقط بايد حركت مصوت پايانى را نديده بگيريم ، بلكه بايد تغيير و اختلاف حركت صامت قبل از حرف پايانى را ( كه ممكن است حركات سهگانهء فتحه ، ضمه و كسره داشته باشد )