مىباشد كه اين فضاى ميان « حطيم » و ديوار كعبه را ، « حجر اسماعيل » ( به كسر حاء و سكون جيم ) گويند و در سالها پيش از اين در تجديد بناى ساختمان كعبه توسط حضرت ابراهيم عليه السلام سه متر از حجر به درون كعبه و باقيمانده آن را به آغل گوسفندان هاجر و فرزندانش اختصاص داده است ؛ گفته مىشود كه هاجر و اسماعيل در آن جا دفن شدهاند .
اما كعبه از درون - به همراه برآمدگى زاويهء شمالى آن در سمت راست - به شكل مربع مىباشد كه در اين برآمدگى درِ كوچكى به نام « باب التوبه » قرار دارد كه از اين در به وسيلهء پلههاى باريكى به بام كعبه راه پيدا مىكند .
. . .
تصوير مسجد الحرام و كعبه هنگام برگزارى نماز جماعت در موسم حج 0
در ميانهء كعبه از درون ، سه ستون از چوب عود ديده مىشود كه بر روى آنها چوبهايى ديگر استوار شده كه از يك سو ديوار ناودان و از سوى ديگر بر ديوار « حجر الاسود » گذارده شده است و قطر هر ستون در حدود سى سانتيمتر مىباشد . اين ستونها از دوران « عبداللَّه بنزبير » به يادگار مانده است كه به علت گرانبها بودنشان ارزش آنها
الرحلة الحجازية ( سفرنامه حجاز ) ( فارسى ) — صفحة 227
مساهمون: انصارى
ص٢٢٧