ج - طواف مزبور باطل است ( 1 ) ، و بايد تدارك شود .
[ 763 ] س - گاهى انسان شك مىكند كه اين شوط طوافم بهم خورد يا نه ، آيا مىشود بعد از طواف يك شوط هم به عنوان احتياط ، اضافه بر هفت شوط آورد و بعد نماز بخواند يا خير ؟
ج - به وسوسه نبايد اعتنا كرد ، و اگر قسمتى از طواف اشكال پيدا كند همان قسمت بايد تصحيح شود ، و ادامهء بعد از آن به قصد طواف ، بدون تصحيح آن قسمت ، موجب اشكال در طواف مىشود ، و با آوردن يك شوط بعد از طواف احتياطا ، اشكال رفع نمىشود .
[ 764 ] س - شخص در حالى كه مشغول طواف است در شوط پنجم يقين كرد كه 5 متر در شوط اول و 5 متر در شوط سوم بىاختيار طواف كرده است ، تكليف او چيست ؟
ج - اين طواف قابل تصحيح نيست ( 2 ) ، و بايد اعاده شود .
[ 765 ] س - شرايطى كه در طواف واجب ، لازم الرعايه است آيا در طواف مستحبى نيز معتبر است يا نه ؟
ج - ظاهر آن است كه آن چه در مناسك استثناء نكرده معتبر است ( 3 ) .
شرح
( 1 ) - آية الله فاضل : ظاهرا قصد او شروع از موضع معتبر شرعى بوده و در تطبيق اشتباه كرده است لذا كسرى دور آخر را تا حجر الاسود تمام كند و طواف صحيح است ولى احتياطا پس از نماز طواف ، طواف و نماز را اعاده كند .
آية الله بهجت : به ذيل مسأله 702 مراجعه شود .
آية الله مكارم : بنا بر احتياط .
آية الله سيستانى : اگر قصد او شروع از موضع معتبر شرعى است ولى در تطبيق اشتباه كرده است در صورتى كه كسرى دور آخر را تا حجر الاسود به قصد طواف تمام كند طواف صحيح است در غير اين صورت باطل است .
( 2 ) آية الله تبريزى : بىاختيار شدن مانع صحّت طواف نيست ، وقتى كه شروع به اختيار بوده است .
آية الله خوئى : حركت به سبب ازدحام مبطل طواف نيست . ( المسائل الشرعيه ، ج 1 ، ص 342 ) .
آية الله مكارم : اگر از اول قصد كرده خود را در ميان طواف كنندگان قرار دهد و با آنها بچرخد ، آن چه را با فشار جمعيّت به جا مىآورد جزء طواف است و صحيح مىباشد .
آية الله فاضل : بايد از همان جايى كه در شوط اول طواف را خراب كرده طواف را تصحيح و اتمام و احتياطا اعاده هم بنمايد . اگر موالات عرفيه بهم نخورده باشد . و الَّا اعاده كافى است ظاهرا .
آية الله سيستانى : اگر به كلَّى از او سلب اختيار شده است دو شوط ديگر انجام دهد .
( 3 ) آية الله فاضل : مانند اين كه در طواف مستحبى موالات ، طهارت از حدث و خواندن نماز طواف معتبر نيست و قطع آن حتى