( اين گفتار علي عليه السلام به حارث عجيب است وچه عجايبى را حارث از
حضرتش تحمل كرد ! : اى حارث همداني هر كه بميرد از مؤمن ومنافق مرا
روياروى مى بيند ، ديدگان أو مرا مى شناسد ومن نيز أو را به وصف ونام وعمل
مى شناسم . وتو در نزد صراط مرا مى شناسى ، پس از هيچ لغزشى بيم مدار . تو را
در حال تشنگى شربت سردى بنوشانم كه آن را در شيرينى عسل پندارى . من به
آتش دوزخ هنگامى كه آن را براي عرضه بر دوزخيان باز مى دارند گويم : اين
مرد را رها كن وبه أو نزديك مشو ، رهايش كن وبه أو نزديك مشو ، كه ريسمان
أو به ريسمان وصى پيامبر صلى الله عليه وآله وسلم متصل است ) .
از كتابهاى رجال وشرح حالها وأحاديث گذشته بر مى آيد كه حارث أعور
همداني رضي الله عنه از دوستان خالص علي عليه السلام بوده كه در راه ولايت محنتها ومصيبتها
ديده ودر راه سرور ومولاي خود از مردم رذل وكينه توز آزارها كشيده است تا
آنجا كه با حال رنجورى عصا زنان وافتان وخيزان خدمت مولايش رسيده واز
دردها وگرفتاريهايش شكايت نموده است . وچون علي عليه السلام دوست خود را
اندوهگين وغمزده ديد أو را تسلى بخشيد وأو را به ديدار ومعرفت خود در
چهار موقف خطرناك وهولناك قيامت ، يعنى هنگام مرگ ونزد صراط
وحوض كوثر وهنگام مقاسمه ، بشارت داد .
بر همين أساس كه سخن حضرت بر چهار محور دور مى زند ما نيز اين بحث
را در شرح سخن حضرتش در چهار فصل به پايان مى بريم :
1 - منزلت آن حضرت بر بالين محتضر 2 - منزلت حضرتش در صراط
3 - منزلت حضرتش در كنار حوض 4 - منزلت حضرتش هنگام مقاسمه .
در فصل أول بحثي استدلالي صورت مى گيرد كه حضور آن حضرت بر بالين
محتضر به شخص شريف وعين وجود آن حضرت است ومحتضر أو را عيانا
مشاهده مى كند ، وحضور پيامبر صلى الله عليه وآله وسلم وساير امامان عليهم السلام نيز همين گونه است . وبر
الإمام علي بن أبي طالب ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 496
مساهمون: حسين استاد ولي
ص٤٩٦