ابن حجر هيتمى مكي گويد : اين آية سرچشمه فضائل خاندان پيامبر صلى الله عليه وآله وسلم
است ، زيرا مشتمل بر فضائل والاي آنان واعتنا به شأن ايشان است ، زيرا با ( انما )
شروع شده كه حصر اراده خداوند را در بردن رجس از آنان مى رساند ، ورجس
عبارت است از گناه وشك در آنچه ايمان بدان واجب است ، ونيز دلالت بر
پاك نمودن آنان از ساير اخلاق وأحوال نكوهيده دارد ، ودر برخى روايات
خواهد آمد كه بدن آنان را بر آتش حرام ساخته است ، واين خود فائده وهدف
همان پاكسازى است ، زيرا الهام انابت به سوى خدا وادامه اعمال صالحه از
موارد همان پاكسازى است . . . واز موارد تطهيرشان حرام ساختن صدقه واجب
( زكات ) - بلكه صدقه مستحب نيز بنا بر يكى از أقوال مالك - بر آنان است ، زيرا
صدقات چرك ( أموال ) مردم است علاوة بر آن كه از سرشكستگى گيرنده
وعزت دهنده خبر مى دهد . وبه جاى آن خمس فئ وغنيمت به آنان اختصاص
يافته كه از عزت گيرنده وذلت دهنده خبر مى دهد . . .
وحكمت آن كه آية با كلمه ( تطهيرا ) پايان يافته است مبالغه در وصول آنان به
برترين درجه پاكى ورفع مجازيت در معناى پاكى ( واثبات حقيقت آن ) است ،
ونيز تنوين آن براي تعظيم وتكثير واعجاب است كه چنين مى رساند كه اين
پاكى از جنس پاكيهاى متعارف ومأنوس نيست . آن گاه رسول خدا صلى الله عليه وآله وسلم اين
مطلب را تأكيد نمود با تكرار طلب آنچه كه در آية آمده است براي آنان كه
گفت : ( خداوندا ! اينان خاندان منند . . . ) ونيز با طلب درود بر آنان كه گفت : ( پس
درودت را بر آنان قرار ده ) ، ونيز با اين سخن تأكيد كرد كه : ( من در جنگم با
هر كه با آنان بجنگد ) . . . وبا اين بيانات آنان را در جايگاه خويش نهاد . ونيز در
آية مباهله ، أهل بيت به آن حضرت پيوند داده شده اند . ( 1 )
هامش
( 1 ) - الصواعق المحرقة / 144 با تلخيص .