8 . على بن حمزه طوسى : مختلس ، يعنى كسى كه چيز پيدايى را مىربايد اگر با سلاح تهديد كند محارب است و اگر نكند مستحقّ كيفرى بازدارنده ، پايينتر از كشتن و بريدن است . « 1 »
9 . محقق حلّى ( دربارهء طرّار ) : كسى كه از جيب يا آستين ظاهر ، دزدى كند حكمش قطع نيست و اگر لباس زيرين باشد حكم آن قطع است . « 2 »
10 . همو : حكم رباينده ، مختلس ، محتال ، خورانندهء داروى خوابآور و بىهوشكننده ، قطع [ عضو ] نيست بلكه اشياى دزديده شده را از ايشان بازپس مىگيرند و به مقدارى كه دست از اين كارها بردارند ، تعزير مىشوند . « 3 »
11 . شهيد اوّل : مختلس ، رباينده و . . . حكمشان قطع نيست ، بلكه هر يك به مقدار صلاحديد حاكم تعزير مىشوند . « 4 »
12 . شيخ محمد حسن نجفى ( پس از نقل كلام محقق حلّى ) : مشهور ميان اصحاب چنين است ؛ بلكه در كشف اللثام گويد : اصحاب به تفصيل مزبور قطع دارند . « 5 »
نظر نگارنده : مقتضاى اطلاق روايت دعائم الاسلام : « لا يقطع الطرّار » حتى شامل آن جايى هم كه از جيب زيرين و همانند آن ، دزدى كند ، مىشود ولى اصحاب بدان عمل نكردهاند . آرى ، مسلّما اگر از جيب ظاهر دزدى كند حكم آن قطع نيست بلكه تعزير است - چنان كه در كتاب مراسم تصريح كرده - و يكى از اقسام تعزير حبس است .
ديگر اين كه من عنوان « قفّاف » ( كفزن ) را در كتابهاى فقهى شيعه و كتابهاى اهل سنّت جز كتاب خراج نديدم و حكم آن تعزير است ؛ زيرا از غير حرز ، دزدى كرده است و حد بر او جارى نمىشود .
آراى ديگر مذاهب
13 . ابو يوسف : همچنين طرّار اگر آستين را ببرد و ده درهم بردارد دستش قطع
هامش
( 1 ) . وسيله ، ص 423 .
( 2 ) . شرائع الاسلام ، ج 4 ، ص 175 .
( 3 ) . مختصر النافع ، ص 227 .
( 4 ) . روضة البهيّه ، ج 9 ، ص 304 و نك : ص 246 ؛ جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 506 .
( 5 ) . جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 405 ؛ نك : كشف اللثام ، ج 2 ، ص 244 ؛ مجلسى ، حدود ، قصاص ، ديات ، ص 39 .