الويل : پستى و خوارى .
يوم الحسرة : روز قيامت .
اعراب
« أَسْمِعْ بِهِمْ وَ أَبْصِرْ » .
لفظ آنها لفظ امر و معناى آنها خبر است همراه با تعجّب و « باء » زايد مىباشد . ضمير در محلّ رفع ، فاعل براى « أسمع » است . از اين قبيل است :
أحسن بزيد كه بهمعناى حسن زيد و يا ما أحسنه است . « إذ قضى » . « إذ » بدل از
« يَوْمَ الْحَسْرَةِ »
مىباشد .
تفسير
وَ إِنَّ اللَّهَ رَبِّي وَ رَبُّكُمْ فَاعْبُدُوهُ هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ .
اين آيه عطف است بر سخن عيسى عليه السّلام كه گفت : إنّى عبد اللّه . . . در اين آيه ، عيسى عليه السّلام به آنان فرمان مىدهد كه خداى يگانه را پرستش كنند و چيزى را شريك او قرار ندهند . نيز دين يكتاپرستى ، همان راه راست است كه هركس از آن برود ، رهايى يابد و هركس از آن منحرف شود ، به هلاكت مىرسد .
فَاخْتَلَفَ الْأَحْزابُ مِنْ بَيْنِهِمْ .
مراد از احزاب ، قوم عيسى است كه يك طايفه از آنان گفتند : عيسى همان خداست كه به زمين فرود آمد و سپس به آسمان رفت . طايفه دوم گفتند : عيسى پسر خداست . سومى گفتند : او بندهء خداست . اين اختلاف در گذشته بوده ، امّا امروزه همهء مسيحيان بر الوهيت عيسى اتفاقنظر دارند .
فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ مَشْهَدِ يَوْمٍ عَظِيمٍ .
مراد از « الذين كفروا » در اينجا ، طايفه نخست است كه مىگويند : مسيح خداست . طايفه دوم مىگويند : او پسر خداست . اين آيه بيان ديگرى از سخن خداوند است كه در آيهء 27 سورهء ص مىگويد : « اين گمان كسانى است كه كافر شدند . پس واى بر كافران از آتش » .