وضع عمومى شعر در دورهء قاجاريه
دورهء بازگشت به سبك قديم - در اواخر قرن دوازدهم نهضتى در سبك ادبى ايجاد شد ، چون در نتيجه سبك هندى بعضى از شعرا در اين راه مبالغه كرده و شعر حالت معما و لغزى به خود گرفته و ذهن مردم از سبك متكلف دورهء مغول و تيمورى و عبارتپردازيها و نكتهسنجيهاى سبك هندى آزرده و ملول گرديده بود ، نهضت مهمى در شعر فارسى آغاز شد و آن جريان پديد آمدن مكتب پيروى و تقليد از شاعران سبك خراسانى و عراقى بود .
كانون اين نهضت در اصفهان بود و پيشقدمان آن عبارت بودند از سيد محمد شعلهء اصفهانى ( م 1160 ه . ق ) و چند شاعر ديگر .
مشتاق رهبر اين نهضت ادبى شد زيرا خود ذوق و قريحهء لطيفى در غزلسرائى داشت و ديگران را به استقبال و تتبع سبك كلام استادان قديم رهبرى كرد . براثر هدايت و تشويق او عدهاى از شاعران جوان چون عاشق اصفهانى ، صهباى قمى ، آذر بيگدلى و هاتف اصفهانى و . . . بدور او حلقه زدند و اين گروه پيشرو تجديد سبك شدند و مشاهير شعراى عهد فتحعلى شاه قاجار بيشتر دستپروردگان آنان بودند و سبك هندى را در ايران برانداختند .
سلطنت قاجار و تشكيل دربار عريض و طويل فتحعلى شاه و جانشينان او زمينه را براى اين نهضت و تجديد اشعار دربارى و ستايشى بيشازپيش فراهم ساخت . زيرا پادشاهان اين سلسله به شيوهء دربار محمود و سنجر صله و جوايز فراوانى به شعرا مىدادند و موجب رونق شعر عاشقانه و مدحى و حماسى مىشدند ، بهطورىكه شاعران اين زمان لقب ملكالشعرائى مىيافتند . از آن جمله بود فتحعلى خان صبا كه انجمنى به نام انجمن خاقان تشكيل داد و شاعران را بدور خود جمع كرد و اينان به