[ شرح ] غزل 176
بيت 1 : سحرم : سحرگاهان مرا دولت بيدار : بخت موافق بالين : كنار بستر خسرو شيرين : معشوق شاهوش و شيرين كار ( شيرين داراى ايهام تناسب است . )
بيت 2 : قدح : جام شراب دركش : بنوش سرخوش : شاد و خرم بخرام : روان شو تا ببينى كه . . . : تا بنگرى كه دلدارت با چه زيور و آرايش خوبى آمده است .
بيت 3 : نافه : مادهى خوشبويى كه از ناف آهوى ختن مىگيرند ( و ختن ، نام شهرى است در تركستان ) خلوتى : خلوتگزيده ، عزلتنشين نافهگشاى : كسى كه در گرفتن نافه ، از آهو تخصص داشته باشد ، عاشق منتظر خلوتى نافهگشاى : منظور عاشق عزلت گزيدهاى است كه منتظر آمدن معشوق و استفاده از عطر دلپذير وصال است . آهوى مشكين : آهوى مشكدار ، منظور معشوق است . صحراى ختن : معشوق به آهوى ختن و محل سكونت او به صحراى ختن تشبيه شده كه اكنون به ديار عاشق آمده و دولت بيدار ( بشارتدهنده ) ، مژدهى ورود او را مىدهد و تقاضاى مژدگانى دارد .
بيت 4 : گريه آبى . . . : گريه ، تسلىبخش خاطر عاشقان دلسوخته شد و ناله ، مددكار آنان .
بيت 5 : مرغ دل . . . : دل عاشق به مرغى ( كبوتر ) تشبيه شده كه بازهم عاشق دلدار كمان ابرويى گرديده كه شاهينوار در قصد شكار او است . شاهين : مرغ شكارى تيزپرواز ، به استعاره « دلدار كمانابرو »
بيت 6 : آن بشد و اين آمد : دشمن برفت و دوست آمد .
بيت 7 : گريهى ابر : باران سمن و سنبل و نسرين : انواع گلهاى بهارى
بيت 8 : عنبر : مادهاى خوشبو كه از شكم ماهى عنبر مىگيرند .