مىتوانست عهدهدار اين مهم باشد كه حدّاكثر نفرت و شجاعت را در قلع و قمع دارا بوده ، قادر به تحريك و تحريض لشكر باشد . ابنهشام صريحاً مىنويسد :
« و كان أبو عزيز صاحب لواء المشركين ببدر بعد النضر بن الحارث » . « 1 » در اينكه او يكى از سران قريش براى نابودى مسلمانان بوده است ، شكّى نيست . از سند تاريخى و بنا به تصريح ابناسحاق مستفاد مىشود كه پيامبر در خلال گفتگو با دو تن از مطّلعين حركت قريشيان در نزديكىهاى بدر ، پرسيد :
« فمن فيهم من أشراف قريش ؟ » قالا :
« عتبة بن ربيعة و النضر بن الحارث . . . » . فأقبل رسول اللَّه على الناس فقال :
« هذه مكّة قد ألقت إليكم أفلاذ كبدها » . « 2 » با اين همه و مطمئنّاً از نظرگاه تاريخى ، « نضر » پس از دستگيرى در واقعهء نبردهاى تن به تن ، ظاهراً توسّط على بن ابىطالب از پاى درآمده است ؛ ولى آيا بعد از اسارت و قرارگرفتن در زمرهء اسرا و در مسير بازگشت به مدينه اعدام شده و آيا اين قتل ، به دستور محمّد صلى الله عليه و آله صورت گرفته است ، دقيقاً مدارك تاريخى نمىتواند پاسخگو باشد .
تأمّل كنيد :
1 - موسى بن عقبه در تحرير رسالهء مغازى خود كه صحيحترين متن مغازى بوده ، صريحاً نوشته است :
« از اسيرانى كه در غزوهء بدر به دست مسلمانان افتادند ، هيچكس به جز عقبة بن ابىمعيط را نكشتند . » « 3 »
هامش
( 1 ) . « السيرة النّبويه » ، ج 2 ، ص 300
( 2 ) . « پيامبر خدا رو به مردم كرد و فرمود : اكنون مكه ، جگرگوشههاى خود را بهسوى شما روانه كرده است ؛ نك : « السيرة النّبويه » ، ج 2 ، ص 269
( 3 ) . بيهقى ، « دلائل النّبوه » ، ج 2 ، ص 285