تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مدينه شناسى ( ط مشعر ) ( فارسى ) — صفحة 491

مساهمون:

ص٤٩١
و او را در تقسيم غنائم غزوهء خندق ، صاحبِ سهم دانست . « 1 » در خصوص « كوشك فارع » گفتنى است كه در تاريخ و جغرافياى مدينه ، بدان « اطم حسان بن ثابت » گويند و مسلّم است كه پيامبر گهگاه در سايهء آن مىنشسته است . فيروزآبادى « اطم فارع » را قلعه‌اى از جمله قلعه‌هاى مدينه دانسته است كه بعدها « عاتكه بنت عبداللَّه بن يزيد بن معاويه » در آن مكان ، خانه‌اى بنا نمود و سپس « يحيى بن خالد برمكى » آن را به خود اختصاص داد و به مرور زمان به « دار جعفر بن يحيى » شهرت يافت . اين خانه مقابل باب‌الرّحمه ( / باب عاتكه ) قرار داشته و قلعهء فارع در مجاورت سمت شامى آن بوده است كه در سال 838 ه . ق . به صورت « مدرسة الكلبرجيه » جلوه نمود و در تعمير و توسعهء مسجدالنّبى توسّط سعودىها از بين رفت و در محدودهء مسجد قرار گرفت . موقعيّت مذكور مُبيّن آن است كه وقايع مزبور ، مربوط به روزهاى نبرد غزوهء خندق بوده است كه شهر مدينه از سمت جنوب و جنوب شرقى ، توسّط يهوديان مورد تهديد قرار گرفته بود و اين مسئله دليل روشنى است بر ردّ اخبارى كه خواسته است وقايع مورد نظر را مربوط به روزهاى غزوهء احد تلقّى نمايد . « 2 » صفيّه بنت عبدالمطلب در سال 20 ه . ق . در دوران خلافت : عمر بن خطاب ، در حالى كه 75 ساله بود ، درگذشت « 3 » و او را در زاويهء ديوار به ديوارِ « دار مغيرة بن شعبه » در قبرستان بقيع به خاك سپردند . « 4 » اين مكان خارج از باب بقيع بوده و بعدها به عنوان جزئى از بقيع الغرقد به نام بقيع العمّات شهرت يافت . قبل از اين به خاطر قرار گرفتن مكان قبر در پايين ديوار خانهء مغيره ، امكان هر نوع تعمير و تجديد بنايى را از مغيرة بن شعبه گرفته بود و يك بار كه مغيره مىخواست در در
هامش
( 1 ) . ابن‌حجر عسقلانى ، « الاصابه » ج 4 ، ص 348 به نقل از ابن‌منده . ( 2 ) . متّقى هندى ، « كنز العمال » ج 16 ، ص 244 ؛ يعقوبى ، « تاريخ » ص 407 ؛ ابن اثير ، « الكامل فى التاريخ » ج 2 ، ص 182 ( 3 ) . ابن‌اثير ، « الكامل فى التّاريخ » ج 2 ، ص 569 ( 4 ) . ابن‌حبان ، « الثقات » ج 3 ، ص 197 ؛ سمهودى ، « وفاءالوفا باخبار دارالمصطفى » ج 2 ، ص 910 ؛ ابن‌نجّار ، « اخبار مدينة الرّسول » ص 154 ؛ مسعودى ، « مروُج الذَّهب » ج 1 ، ص 721