توضيح آيات
يَوْمَ تُقَلَّبُ وُجُوهُهُمْ فِي النَّارِ يَقُولُونَ يا لَيْتَنا أَطَعْنَا اللَّهَ وَ أَطَعْنَا الرَّسُولَا
( يوم ) متعلّق ( باعدّ ) در آيه بالا است ، روز قيامت روزى است كه صورتهاى كفّار را ميگردانند در آن آتش سوزانى كه براى كفّار آماده شده ، اشاره به اينكه اهل جهنّم از شدّت عذاب و اضطراب در آتش ميغلطند و از پشيمانى و بيچارگى هميشه آرزو ميكنند كاش مطيع حق تعالى و رسولان او شده بوديم .
وَ قالُوا رَبَّنا إِنَّا أَطَعْنا سادَتَنا وَ كُبَراءَنا فَأَضَلُّونَا السَّبِيلَا
مردم دو دستهاند بعضى دانايان و اهل علم و دانشند و قوّه تميز و ادراك دارند و مىتوانند حق و باطل را از هم تميز دهند و از چنين اشخاص بيشتر آنها حبّ رياست و پيشوايى بر آنان چيرهگشته و براى اينكه مبادا برياست و پيشوايى آنها لطمهاى وارد آيد زير بار فرمان پيمبران نرفته و نميروند و بعضى از عوام كالانعام را مطيع خود گردانيده و براى دوام رياستشان آنها را اغواء مينمايند كه بار بر دوش آنان گذارند و آنها نيز كور كورانه يا از روى فقر يا جهل و نادانى زير بار آنان ميروند و آن سيه بختان در دنيا بظلمت جهل و نادانى و در آخرت به آن عذابهاى كذايى مبتلا خواهند گرديد امان از جهل و نادانى كه خود عذاب بزرگى است كه همه مبتلا به آن هستيم و نمىفهميم .
رَبَّنا آتِهِمْ ضِعْفَيْنِ مِنَ الْعَذابِ وَ الْعَنْهُمْ لَعْناً كَبِيراً
اين است كه ضعفاء بناى نفرين را ميگذارند و از خدا درخواست ميكنند كه عذاب رؤساء را دو برابر گردان و آنان را از رحمت خود دور دار در منتهى دورى اين نفرين ضعفاء نسبت برؤساء ردّ ندارد زيرا كه محقّقا عذاب رؤساء كه در مقام اغواء و فريب دادن ضعفاء باشند دو برابر بلكه زيادتر از عذاب ضعفاء خواهد بود زيرا اوّلا غالبا رؤساء از روى فهميدگى نخواستند پيرو اهل حق گردند و ثانيا سبب گمراهى ديگران شدند اين است كه روى ميزان عدل الهى بايستى عذاب آنان