تفسير فرمايش خدا : ثُمَّ قَضى أَجَلًا وَ أَجَلٌ مُسَمًّى عِنْدَهُ
چيست ؟
حمران گويد : از امام صادق - عليه السلام - در بارهء معنى و تفسير فرمايش خدا : « سپس مدّتى مقرّر داشت ( تا انسان تكامل يابد ) ؛ و اجل حتمى نزد اوست ( و فقط او از آن آگاه است ) سؤال نمودم .
حضرت فرمود : نام آورده شده همان است كه در آن شب به فرشتهء مرگ اعلام شده است . و اين همان است كه خداوند فرمود : « هنگامى كه اجل آنها فرا رسد ، ( و فرمان مجازات يا مرگشان صادر شود ) ، نه ساعتى تأخير مىكنند ، و نه پيشى مىگيرند » و اين همان است كه شب قدر به ملك الموت اعلام شده است .
و ديگرى آن است كه بستگى به مشيّت خدا دارد ، اگر خواست آن را جلو مىاندازد ، و اگر خواست آن را به عقب مىاندازد .
كَيْفَ أَصْنَعُ إِذا خَرَجْتُ مَعَ الْجَنازَةِ ؟
عَنْ عَليِّ بْنِ أَبي حَمْزَةٍ قالَ : سَأَلْتُ أَبا عَبْدِاللَّهِ - عليه السلام - كَيْفَ أَصْنَعُ إِذا خَرَجْتُ مَعَ الْجَنازَةِ أَمْشي أَمامَها أَوْ خَلْفَها أَوْ عَنْ يَمينِها أَوْ عَنْ شِمالِها ؟
قالَ : إِنْ كانَ مُخالِفاً فَلا تَمْشِ أَمامَهُ ، فَإِنَّ مَلائِكَةَ الْعَذابِ يَسْتَقْبِلُونَهُ بِأَلْوانِ الْعَذابِ . « 1 »
موقع تشييع جنازه چگونه حركت كنم ؟
على بن ابو حمزه گويد : به امام صادق - عليه السلام - عرض كردم : اگر جنازهاى تشييع كردم چه كنم ؟ جلوى جنازه يا پشت سر او يا در طرف راست يا
هامش
( 1 ) - علل الشرايع : ج 1 ص 287 ، بحار الأنوار : ج 78 ص 33 .