علم فرو گرفته و آشوب فراوان مىشود » .
[ اصحاب ] گفتند : مقصود از آشوب چيست ، اى پيامبر خدا ؟
فرمود : « كشتار ميان شما . سپس زمانى مىرسد كه قاريانى ، قرآن را تلاوت مىكنند كه از گلويشان فروتر نمىرود [ و در دلشان باور ندارند ] و پس از آن ، زمانى مىآيد كه منافقِ كافرِ مشرك با مؤمن ، با همان سخنى كه او بر زبان مىآورد ، مجادله مىكند » . « 1 »
1337 . مسند ابن حنبل - با سندش به نقل از ابو هريره - : پيامبر خدا صلى الله عليه و آله فرمود : « قيامت برپا نمىشود ، تا آن كه سرزمين عرب ، صاحب جوىهاى آب و مزارع آباد شود و تكسوار از عراق تا مكّه مىرود ، بى آن كه بيمى بجز گم شدن را داشته باشد و تا آن گاه كه آشوب فراوان شود » .
گفتند : مقصود از آشوب چيست ، اى پيامبر خدا ؟
فرمود : « كشتار » . « 2 »
1338 . مسند ابن حنبل - با سندش به نقل از ابو هريره - : پيامبر خدا صلى الله عليه و آله فرمود : « واى بر عرب ، از شرّى كه نزديك شده است ! دانش ، فرو مىكاهد و آشوب ، فراوان مىشود » .
گفتم : اى پيامبر خدا ! مقصود از آشوب چيست ؟ فرمود : « كشتار » . « 3 »
1339 . المصنّف ، ابن ابى شيبه - با سندش به نقل از اسيد بن متشمّس - : نزد ابو موسى بوديم . گفت :
آيا حديثى را به شما نگويم كه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله آن را براى ما مىفرمود ؟ گفتيم : چرا .
گفت : پيامبر خدا صلى الله عليه و آله فرمود : « قيامت برپا نمىشود ، تا آن كه آشوب ، فراوان شود » .
گفتيم : اى پيامبر خدا ! آشوب چيست ؟
هامش
( 1 ) . المستدرك على الصحيحين : ج 4 ص 504 ح 8412 ( ذهبى در تلخيص المستدرك حديث را صحيح شمرده است ) ، المعجم الأوسط : ج 3 ص 319 ح 3277 ، كنز العمّال : ج 14 ص 217 ح 38457 .
( 2 ) . مسند ابن حنبل : ج 3 ص 303 ح 8841 ، كنز العمّال : ج 14 ص 238 ح 38548 .
( 3 ) . مسند ابن حنبل : ج 3 ص 639 ح 10926 ، مسند أبى يعلى : ج 6 ص 122 ح 6614 .