اين ، اين دعا از ناحيهء مقدّسه صادر شده است . ليكن در اين باره ، دو نكته قابل توجّه است :
الف . آيا مقصود از « الدعاء لصاحب الزمان » آن است كه امام مهدى عليه السلام گويندهء اين دعا بودهاند ؟ و يا مقصود ، آن است كه اين دعا براى امام مهدى عليه السلام خوانده مىشود ؟ هر دو احتمال ، متصور است .
ب . جملهء اوّل اين عبارت يعنى « الدعاء للندبة » ، مؤيّد احتمال دوم است ؛ يعنى اين دعا براى ندبه و نجوا با امام عصر عليه السلام خوانده مىشود .
حرف « لام » در « للندبة » و « لصاحب الأمر » مىتواند براى تبيين هدف و مقصود دعا باشد ، نه آن كه به گويندهء آن اشاره داشته باشد . علّامه شوشترى ، اين نظر را به عنوان احتمال دوم مطرح كرده و نوشته است
احتمال دارد دعا ، انشاى بزوفرى باشد به اين كه معنىِ اين فقره اين باشد كه : بايد اين دعا خوانده شود براى آن حضرت يعنى براى فرجش و ظهورش . « 1 »
ج . صدور دعاى ندبه از امام مهدى عليه السلام بعيد و عجيب مىنمايد . گويش دعا به گونهاى است كه حالت ندبه و زارى براى امام مهدى عليه السلام و تأسّف بر غيبت ايشان و آرزوى ملاقات با ايشان را دارد . بدين سبب ، گويندهء آن مىبايد شخصى به غير از ايشان باشد . توجيه اين مدّعا با احتمال آموزشى بودن دعا نيز ، استبعاد آن را زايل نمىكند .
2 . علّامه مجلسى نوشته است : دعاى ندبه كه مشتمل است بر عقايد حقّه و تأسّف بر غيبت قائم عليه السلام به سند معتبر از امام جعفر صادق عليه السلام منقول است . « 2 »
ظاهراً سخن علّامهء مجلسى رحمه الله نيز اشاره به سخن سيّد ابن طاووس در كتاب إقبال الأعمال است ؛ زيرا علّامه مجلسى دعاى ندبه را در دو جا از كتاب بحار الانوار ذكر
هامش
( 1 ) . مقالات و گفتارها : ص 63 .
( 2 ) . زاد المعاد : ص 486 .